Δράμα,111′, Ιταλία 2013, Γλώσσα: Ιταλικά

Πρωτότυπος Τίτλος: Il Capitale Umano

Του  Πάολο Βίρτζι

Με τους Βαλέρια Γκολίνο, Βαλέρια Μπρούνι Τεντέσκι, Φαμπρίτζιο Μπεντιβόγλιο

Ένα μήνα πριν την απονομή του  Ξενόγλωσσου Όσκαρ στην  « Τέλεια Ομορφιά» του Πάολο Σορεντίνο, το κοινό της Ιταλίας βρέθηκε μπροστά σε μια λιγότερο θορυβώδη αλλά με παρόμοιους συμβολισμούς ταινία, το « Ανθρώπινο Κεφάλαιο», του άγνωστου στην Ελλάδα σκηνοθέτη κοινωνικών κωμωδιών, του Πάολο Βίρτζι ( από τα 16 έργα που γύρισε, μόνο « Η Γυναίκα της Ζωής μου», του 2011, παίχτηκε στα σινεμά της χώρας μας).

Μέσα από την πρώτη σκηνή, ξετυλίγεται ολόκληρη η ιστορία-θρίλερ. Ένα νυχτόβιος ποδηλάτης, θα βρεθεί παραμονή Χριστουγέννων στον γκρεμό, όταν θα παρασυρθεί από διερχόμενο όχημα, με τον οδηγό του να συνεχίζει κανονικά την πορεία του.

Ενώ παραμένει άγνωστος σε μας ο θύτης του τροχαίου, το έργο θα πάρει μια διαφορετική κατεύθυνση, εξετάζοντας τη ζωή διαφορετικών ανθρώπων. Του  κτηματομεσίτη Ντίνο, που βρίσκεται στο χείλος της χρεοκοπίας εξαιτίας των παιχνιδιών που παίζει ο χρηματιστής Τζιοβάνι, των ευκατάστατων συζύγων τους, τις οποίες ερμηνεύουν η  Βαλέρια Μπρούνι Τεντέσκι και η Βαλέρια Γκολίνο και των έφηβων παιδιών τους , με τις δύο οικογένειες ξεχωριστά αλλά παρόμοια, να επενδύουν σε αυτά τα παιδιά και να τα καταπιέζουν. Η αστυνομία κάποια στιγμή θα εμφανιστεί, θα τους κτυπήσει τη πόρτα και θα αρχίσει να λύνεται το αρχικό μυστήριο.

Το συμπέρασμα του αλά “American Beauty” « Ανθρώπινου Κεφαλαίου» ,συνοψίζεται στην ανεκτίμητη αξία του να παραμείνει κανείς ακέραιος και αξιοπρεπής, σε έναν σύγχρονο κόσμο -όπως τον καταγράφει-

 των δημοσίων σχέσεων, της  διαπλοκής, παραδομένο στο χρήμα, στο κέρδος, στην απληστία της ψυχής, στον χωρίς όρια ατομικισμό.

Η οπτική του  Πάολο Βίρτζι – μοιάζει με  του Πάολο Σορεντίνο στην « Τέλεια Ομορφιά»-  παρακολουθεί τον ηθικό ξεπεσμό της ιταλικής κοινωνίας, αλλά δεν τον κρίνει, αφήνει έξυπνα το κοινό να αντιληφθεί,  τις πταίει.

Οι αδυναμίες του έργου( επαναλήψεις, τηλεοπτική φόρμα, διδακτισμός, γνώριμη θεματολογία) , αφαιρούν  εκείνη την δυναμική που θα το ωθούσε πολύ ψηλά, αλλά όλα αυτά  δεν μπορούν να μειώσουν αισθητά τα προτερήματα του. Το ατύχημα εν τέλει χρησιμοποιείται ως τρικ, για να φανερωθεί ο καριερισμός των δύο ανδρών- που είναι πάνω από όλα-η εκ του ασφαλούς κριτική των γυναικών τους, και ο όψιμος επαναστατικός λόγος των παιδιών τους. Οι 6 ήρωες μας είναι γεμάτοι αντιφάσεις, πλήρως αποξενωμένοι μεταξύ τους, σαν ήρωες του Τσέχοφ, αδυνατούν να δουν την αλλαγή των  κοινωνικών συνθηκών που τους περιβάλλει.

Επίσημη υποψηφιότητα της Ιταλίας για Όσκαρ Καλύτερης Ξενόγλωσσης ταινίας 2015

“Το Ανθρώπινο Κεφάλαιο” από 16/10 στους κινηματογράφους σε διανομή Strada

The post Το Ανθρώπινο Κεφάλαιο appeared first on screeneye.gr.

Δράμα εποχής,118’, Ιταλία 1954, Γλώσσα: Ιταλικά

Του Λουκίνο Βισκόντι

Με τους Αλίντα Βάλι, Φάρλεϊ Γκρέιντζερ, Μάσιμο Τζιρότι, Ρίνα Μορέλι 

Στη Βενετία του 1866, οι ιταλοί έχουν αρχίσει να αντιστέκονται δυναμικά ενάντια στην αυστριακή κατοχή, στοχεύοντας στην ιστορική Ενότητα του νεόδμητου ιταλικού κράτους που θα προκύψει λίγα χρόνια αργότερα μετά την εξέγερση του Τζουζέπε Γκαριμπάλντι. Η κόμισσα Λίβια Σερπιέρι (απαστράπτουσα και παθιασμένη η Αλίντα Βάλι), αν και φανατική υπέρμαχος του Γκαριμπάλντι και των αντιστασιακών δυνάμεων δεν θα διστάσει να παραδώσει την καρδιά της στον εχθρό. Όμως ο γοητευτικός αυστριακός υπολοχαγός Φραντς Μάλερ (εξαίρετος ο Φάρλεϊ Γκρέιντζερ) δεν θα σταθεί αντάξιος του έρωτα της…

Στην τέταρτη μεγάλου μήκους -και πρώτη έγχρωμη- ταινία του (που βγήκε στις ελληνικές αίθουσες της εποχής με τον αστείο αν όχι ατυχή τίτλο «Έτσι έσβησε μια μεγάλη αγάπη»), ο Λουκίνο Βισκόντι, στοχεύει να δείξει το αληθινό πρόσωπο της Ιταλίας, μέσω του μυθιστορήματος του Καμίλο Μπόιτο. Τούτο το πρόσωπο της Ιταλίας, αθεράπευτα ρομαντικό και  την ίδια στιγμή αντιφατικό όσον αφορά την πολιτική σκέψη του, είναι η ίδια η κόμισσα Λίβια Σερπιέρι. Μια τραγική περσόνα και μια αυθεντική βισκοντική ηρωίδα σε ένα κομψό, ιστορικό μελόδραμα με δραματουργική χρήση τόσο της μεγαλοπρεπούς μουσικής («7η Συμφωνία» του Αντον Μπρούκνερ) όσο και του βενετσιάνικου κόκκινου χρώματος!

Καλύτερο πέρασμα από το νεορεαλισμό («Έμμονο πάθος» είχε βαπτιστεί το 1942 στα ελληνικά το «Ossessione», που διαδέχτηκε η «Γη τρέμει» το 1948) στο προσωπικό του καλλιτεχνικό σύμπαν, δεν θα μπορούσε να έχει ο σχολαστικός Βισκόντι, από το «Senso». Με απόλυτη επίγνωση του λυρισμού και της εικαστικής αρτιότητας που θα γίνουν από δω και στο εξής οι καλλιτεχνικοί φάροι του, ο «κόκκινος κόμης», προβαίνει σε μια θαυμάσια ελεγεία για τις κοσμοιστορικές αλλαγές που οδηγούν στη δημιουργία του σύγχρονου ιταλικού κράτους. Πέρα όμως από το αναμενόμενα στρατευμένο πολιτικό ύφος της ταινίας, ο μαρξιστής Βισκόντι, αρπάζει την ευκαιρία για να δώσει την φίνα κι ελιτίστικη άποψη του για την Τέχνη και ειδικά εκείνη της εποχής της Αναγέννησης (περίοδος όμως που δεν στερείται σε επαναστατικά, πολιτικά σύμβολα- το αντίθετο μάλιστα).

Όλο το καλλιτεχνικό σύμπαν του σκηνοθέτη επιχειρεί να βρει την τέλεια σύζευξη πολιτικής και τέχνης. Ο κινηματογράφος είναι η όσμωση όλων των τεχνών υποστήριζε ο Βισκόντι. Μέσα από την ουμανιστική και προοδευτική ματιά του επιχειρεί να διατυπώσει, όσο είναι αυτό δυνατό, τον ορισμό της απόλυτης ομορφιάς. Η μπαρόκ διαδρομή του πιο «αναγεννησιακού» σκηνοθέτη στην ιστορία του κινηματογράφου, με την ιδανική σύζευξη θεάτρου, όπερας και σινεμά, ξεκινάει εδώ ακριβώς βάζοντας τα θεμέλια του προσωπικού του στιλ γραφής (οπερατικό-σινεμά το χαρακτήρισαν κάποιοι) που θα φτάσει στο απώγειο του 10 χρόνια αργότερα.

Μάλιστα στον συνταρακτικό «Γατόπαρδο» του, ξαναπιάνει το μίτο της ιστορίας από το «Senso» με την εξέγερση του Γκαριμπάλντι, μεταφέροντας τη δράση από τον ιταλικό βορρά στη Σικελία του νότου. Παρακολουθώντας στο «Senso» την πορεία της ζωής της κόμισσας Σερπιέρι και του πάθους της για τον Μάλερ, ο σκηνοθέτης που μαθήτευσε δίπλα στον Ρενουάρ, μιλάει για μια ιστορία πολέμου, επανάστασης κι έρωτα. Αξίζει να αναφέρουμε εδώ ότι κάποιους από τους διαλόγους της κόμισσας έχουν γράψει οι Τένεσι Ουίλιαμς και Πολ Μπόουλς, που συμμετείχαν στο σενάριο μαζί με άλλους πέντε (!) σεναριογράφους.

Στο φιλμ αυτό ο Βισκόντι τοποθετεί για πρώτη φορά τα σύμβολα φετίχ που θα ορίσουν το φιλμικό έργο του. Τελειομανία στη διακόσμηση (απαιτούσε τα λουλούδια σε κάθε δωμάτιο να είναι φρεσκοκομμένα είτε γινόταν γύρισμα σε αυτό είτε όχι), ειδική μέριμνα στη φωτογραφία και την καλλιτεχνική διεύθυνση, λαμπερή ανάπλαση εποχής, καταγραφή του καταστροφικού πάθους μέσω μιας απομυθοποιητικής αλλά ντελικάτης διαδικασίας του έρωτα. Σκηνές όπως το τράβελινγκ της φυγής με την άμαξα της ταραγμένης Λίβια στα τείχη της Βερόνα λίγο πριν από το φινάλε ή το επεισόδιο στην όπερα «Il Trovatore» του Βέρντι στην αρχή της ταινίας, δείχνουν το μεγαλείο ενός σκηνοθέτη που όσο κι αν έδινε προτεραιότητα στην ομορφιά της εικόνας άλλο τόσο έψαχνε να βρει το βάθος και το νόημα στις πράξεις των καταραμένων ηρώων του.

Το “Senso” από 10/4 στους κινηματογράφους σε διανομή ΑΜΑ     

The post Senso( Επανέκδοση) appeared first on screeneye.gr.

Δράμα, 93′, Γλώσσα: Ιταλικά, Ιταλία 2013

της Βαλέρια Γκολίνο

Με τους Τζασμίν Τρίνκα, Κάρλο Τσέκι, Λίμπερο ντε Ρέντζιο

Έργο πάνω στο αμφιλεγόμενο θέμα της υποβοηθούμενης αυτοκτονίας που απεικονίζει νηφάλια πρόσωπα, καταβεβλημένα από ασθένειες , από την κούραση της ζωής και της ψυχής.

Διεισδυτικό ποιητικό φιλμ για δοκιμασμένους σινεφίλ, που θέτει αναπάντητα ερωτήματα και ταυτόχρονα με επιδεξιότητα απορροφά τους όποιους μελοδραματισμούς περικλείει η λέξη «θάνατος». Το πρόβλημα της ταινίας είναι ότι αρχικά φλυαρεί σε ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο στους ίδιους χώρους, με τα ίδια πρόσωπα που συνομιλούν για το ίδιο θέμα, μαζί με την μερικώς αμήχανη- σκιαγράφηση του κεντρικού προσώπου.

Ο τίτλος  «Μiele» , γεννήθηκε από την πένα του συγγραφέα Μάουρο Κοβάσιτς και είναι το ψευδώνυμο πίσω από το οποίο κρύβεται η φοιτήτρια Ιρένε.  Η νεαρή γυναίκα επιλέγει να κερδίζει τα προς το ζην καθοδηγώντας άτομα που πάσχουν από βαριές ασθένειες στην πορεία τους προς την ευθανασία. Χρησιμοποιεί φάρμακο για τα σκυλιά που δεν κυκλοφορεί στο ιταλικό εμπόριο. Η μητρική απώλεια την στοιχειώνει κάθε φορά που βρίσκεται αντιμέτωπη με την μακάβρια φύση του επαγγέλματός της, ωστόσο δείχνει να λειτουργεί σαν ρομπότ. Διατηρεί δεσμό με συνομήλικο της, αποκρύπτοντας του τη διπλή ιδιότητα της.

Κάπου στα μισά του έργου θα συναντήσει τον καταθλιπτικό  χήρο ονόματι Γκριμάλντι(  απ’ εδώ ξεκινάει και το ουσιαστικό ενδιαφέρον) που έχει χάσει κάθε κίνητρο για τη ζωή. Θα ανακαλύψει ότι ο καλοδιατηρημένος κύριος δεν πάσχει από ανίατη ασθένεια και θα προσπαθήσει με κάθε τρόπο να τον σώσει από την αυτοκαταστροφή. Η Ιρένε πλέον είναι εύθραυστη, βρίσκεται διαρκώς σε σύγκρουση με τον εαυτό της, και αναγκάζεται να θέσει υπό αμφισβήτηση όλες τις προηγούμενες επιλογές της.

Στο πολύπλοκο σκηνοθετικό της ντεμπούτο η Ελληνοϊταλίδα σταρ Βαλέρια Γκολίνο πιστώνεται για το θάρρος της να κολυμπήσει στα βαθιά νερά του λεγόμενου art-house σινεμά και ξεχωρίζει για τη σοφία της να παραμείνει ουδέτερη στα ηθικά διλλήματα που τίθενται , για την αισθητική φινέτσα που αποτυπώνεται σε κάθε καρέ, για την ορθή χρήση της καταπραϋντικής από τις εντάσεις μουσικής,  μα πρωτίστως για την επιλογή της 33χρόνης Τζασμίν Τρίνκα. Η υποκριτική της αρμόζει πλήρως στις περιστάσεις, με  κυμαινόμενη ένταση και χωρίς εξεζητημένα στοιχεία. Η ιταλίδα ηθοποιός κρατάει το δηλητήριο αλλά και τις ηθικές αξίες ενός ανελέητα σκληρού ρόλου. Σε κάποιες στιγμές μας  θυμίζει την κρίση ταυτότητας και την αλληγορική-σουρεαλιστική συμπεριφορά της Αγγελικής Παπούλια στις Άλπεις του Λάνθιμου.

Η Γκολίνο παρότι σε δύο-τρεις περιπτώσεις προδίδεται από τη σκηνοθετική της απειρία( παράδειγμα το διεκπεραιωτικό φινάλε), προσπαθεί να  κινηθεί  στην ίδια κατεύθυνση με το «Amour» του Χάνεκε, δηλαδή αποφεύγει το δέλεαρ μιας  ηθικοπολιτικής ρητορείας για την ευθανασία. Την ίδια στιγμή αποκαλύπτει εκείνο το κομμάτι της κοινωνίας, των απεγνωσμένων ανθρώπων, που δεν διστάζουν πίσω από τις κλειστές πόρτες να προχωρήσουν σε μια τέτοια πράξη. Έμμεση κριτική για το υπαρκτό ζήτημα που απασχολεί την ιταλική κοινωνία-ίσως σε μεγαλύτερο βαθμό από την ελληνική- με το κράτος να αρνείται να ρυθμίσει αυτό το μακάβριο φαινόμενο που έχει διεισδύσει σιωπηλά στον εθνικό ιστό.

Άραγε μπορεί να ρυθμιστεί κάτι τέτοιο ή εσαεί θα παραμένει σκοτεινή η διαχωριστική γραμμή, δηλαδή πότε θα επιτρέπεται ο υποβοηθούμενος θάνατος και πότε όχι.

Η σχέση της Ιρένε με τον υγιή στο σώμα Γκριμάλντι σε αυτό ακριβώς αποσκοπεί, λειτουργεί προβοκατόρικα, με τον σεναριογράφο και την Γκολίνο να τεντώνουν το σκοινί για να αναδείξουν τελικά τις υπαρκτές αντιφάσεις ενός βιοηθικού θέματος που μας έχει προ πολλού κτυπήσει την πόρτα.

“Μέλι” από 16/1 στους κινηματογράφους σε διανομή Strada

The post Μέλι (Miele) appeared first on screeneye.gr.