Βιογραφικό δράμα, 116′, Αυστραλία, Μ. Βρετανία 2013

Του Τζόναθαν Τεπλίτζκι

Με τους  Κόλιν Φερθ, Νικόλ Κίντμαν, Στέλαν Σκάρσγκαρντ, Τζέρεμι Ιρβάιν

Ο Έρικ Λόμαξ  ήταν μέλος του Βρετανικού στρατού στο Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η  διμοιρία του είχε επιφορτιστεί με την κατασκευή ένα σιδηροδρόμου στη Νοτιοανατολική Ασία. Ο νεαρός στρατιώτης θα πέσει στα χέρια των Ιαπώνων και θα κακοποιηθεί ανελέητα.

Η ταινία έχει ως αφετηρία τη δεκαετία το 80’ , όταν ο Έρικ κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού με  τρένο για τη Σκωτία, θα συναντήσει τη νοσοκόμα Πάτι θα την ερωτευτεί και θα την παντρευτεί. Μέσα σε ελάχιστο χρόνο η Πάτι θα αντιληφθεί την αλλόκοτη συμπεριφορά του συζύγου της, στα τακτά διαστήματα αναζωπύρωσης των εφιαλτικών αναμνήσεων , μιας περιόδου της ζωής του , που για αυτήν είναι ακόμα άγνωστη. Θα ζητήσει τη βοήθεια ενός φίλου του, του Φίνλει, θα της πει χαρτί και καλαμάρι, τι συνέβη στο πεδίο της μάχης. Η μόνη λύση για τον Έρικ για να ξεπεράσει τους δαίμονες είναι να βρει τον βασανιστή του και να εξιλεωθεί… όπερ και εγένετο.

Στις αμέτρητες αντιπολεμικές ταινίες, προσθέτουμε τη βιογραφία του Έρικ Λόμαξ , όμως οι  μεγάλες ιδέες και οι καλοπροαίρετες  προθέσεις του Αυστραλού Τζόναθαν Τεπλίτζκι, δεν αρκούν.

Η σκηνοθετική του αυτοσυγκράτηση τον οδηγεί σε υπερβολικό ακαδημαϊσμό, που συν τω χρόνω,  καταλήγει –στα δύο από τα τρία μέρη-ανυπόφορα στατικός και μονότονος.

Υπερ-χρησιμοποιείται η σιγουριά που προσδίδει η τεχνική του φλας μπακ ,με τέτοιο τρόπο, ώστε το αποτέλεσμα να είναι αντίθετο από το επιδιωκόμενο, και τελικά το οδυνηρό οδοιπορικό του πρωταγωνιστή,  να  μην αγγίζει τις καρδίες μας.

 Η παρατεταμένη σε διάρκεια ρομαντική ιστορία του Έρικ με τη μετέπειτα σύντροφό του, τη Πάτι, θα παραμερίσει το πραγματικό ζητούμενο του κοινωνικού δράματος , που είναι η επώδυνη διαδικασία λύτρωσης κι επούλωσης των ψυχικών τραυμάτων του κεντρικού προσώπου, 40 χρόνια μετά τους φρικτούς βασανισμούς που υπέστη.

Όπως είναι δομημένο το έργο και με το σαθρό σεναριακό υπόβαθρο, κατ’ουδένα λόγο δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι ο « Κύκλος των Αναμνήσεων» διερεύνα τις διαταραχές του Έρικ ή γενικά των μεταπολεμικών ψυχολογικών του νευρώσεων, όπως τις αποτύπωσε πιο πετυχημένα η Κάθριν Μπιγκελόου στο «Hurt Locker».

Στην τρίτη και τελευταία πράξη, στο τετ α τετ  του θύματος με τον θύτη, η συνάντηση δηλαδή του Έρικ  με τον Ιάπωνα βασανιστή του, τον Τακέσι Ναγκάσι,  εκεί θα δούμε τις πιο καλοδουλεμένες σκηνές του έργου και στο κομμάτι της φωτογραφίας, των ερμηνειών και των ουμανιστικών μηνυμάτων,  αλλά είναι δώρον άδωρον, όταν αυτό ξεκινά να συμβαίνει  από το 95 λεπτό. Μέχρι τότε, ποιος  πραγματικά αντέχει.

“Ο Κύκλος των Αναμνήσεων” από 10/7 στους κινηματογράφους σε διανομή Seven

The post Ο Κύκλος των Αναμνήσεων appeared first on screeneye.gr.

Κωμωδία-Δράμα, 114’ Αυστραλία 1993 

του Ρολφ ντε Χέερ

Γράφει η Ελίνα Τραϊφόρου

Το « Bad Boy bubby » με βραβείο Fipresci στη Βενετία το 93, καθώς και μια πλειάδα βραβείων στην Αυστραλία, είναι μια ταινία τόσο ιδιαίτερη που δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητη. Συνδυασμός σοκαριστικών και κωμικοτραγικών σκηνών, τρυφερότητας και άγριας βίας, ένα πολυσύνθετο παζλ που ανυψώνει τον κινηματογράφο σε μάθημα ζωής. Το έργο αυτό είναι μια απρόσμενη εμπειρία.

Ο πρωταγωνιστής της ταινίας (Νίκολας Χόουπ) είναι ένας τριανταπεντάρης που ζει σε μια οικογενειακή φυλακή (αυτή που του έχει φτιάξει η μητέρα του), με αποτέλεσμα να παρουσιάζει στις αντιδράσεις του χαρακτηριστικά παιδιού.

Κάποια στιγμή ο ήρωας καταφέρνει να αποκοπεί από τα δεσμά της διαστρεβλωμένης, νοσηρής και αποσαθρωμένης πραγματικότητας του σπιτιού του και να κάνει το μεγάλο βήμα προς τον έξω κόσμο. Έναν κόσμο που το μεγάλο αυτό παιδί αδυνατεί να κατανοήσει, ακόμα και σε πράγματα που θεωρούνται δεδομένα.

Θα καταφέρει ο « Bad Boy bubby » να ενσωματωθεί; Θα βρει συνοδοιπόρους σε αυτή την μεγάλη του περιπέτεια προς τον έξω κόσμο; Τί είναι αλήθεια φυσιολογικό, ποιος και γιατί το ορίζει;

Το πρώτο μέρος της ταινίας λαμβάνει χώρο σε ένα ασφυκτικό περιβάλλον. Αιμομιξία, θρησκοληψία, μάσκες οξυγόνου, κακοποίηση ζώων, λεκτική και σωματική βία δημιουργούν ένα τρομακτικό σκηνικό εφιαλτικών διαστάσεων. Όλη αυτή η ατμόσφαιρα όμως δεν είναι μια αναίτια κινηματογραφική πρόκληση.

Αντιθέτως ο σκηνοθέτης Ρολφ ντε Χέερ μας εισάγει σε έναν κόσμο όπου η φρίκη νοείται ως οικογενειακή διαπαιδαγώγηση καταλύοντας ταμπού και κάνοντας τον θεατή να αναλογιστεί οτι τα ηθικά όρια είναι μια υπόθεση εκκολαπτόμενη. Κάτι ανάλογο επιχείρησε να παρουσιάσει και ο «Κυνόδοντας» του Λάνθιμου. Εκεί όμως που τελειώνει ο Λάνθιμος συνεχίζει ο Ρολφ ντε Χέερ . Βγάζει τον « Bad Boy bubby » αντιμέτωπο με την πραγματικότητα της κοινωνίας, και από τους κλειστοφοβικούς τοίχους ανοίγει την πόρτα για μια προσωπική αναζήτηση.

Κατανοώντας το οικογενειακό υπόβαθρο του Bubby που μέσα από μιμητισμό και παιδική αφέλεια, σαν σφουγγάρι απορροφά, ο θεατής αρχικά τρομάζει, αλλά και έλκεται από τον χαρακτήρα του ήρωα. Η χαρά του όταν τρώει για πρώτη φορά πίτσα, η αδυναμία του να κατανοήσει την φύση ενός δέντρου στο δρόμο ή ο θαυμασμός του όταν ακούει μουσική τον καθιστούν ιδιόμορφο στα μάτια των άλλων.

‘Έχοντας παρακολουθήσει το πρώτο μέρος της ταινίας, το κοινό βιώνει με συμπόνια την άγνοια του ήρωα σε αντίθεση με τις αντιδράσεις ενίοτε της κοινωνίας σ’ενα κινηματογραφικό σύμπαν όπου το κοινωνικά συμβατικό μοιάζει εξίσου παράδοξο, κι όπου τα όρια του αποδεκτού διαφοροποιούνται από άνθρωπο σε άνθρωπο ανάλογα με τις αξίες και τα πιστεύω του καθενός. Μπορεί να ενσωματωθεί ένα άτομο σαν τον Bubby με παιδικές τραυματικές εμπειρίες; Η μουσική ως αναπαράσταση εμπειριών και θεραπευτικό μέσο, ως αυτοαναφορά και λύτρωση μαζί, και προπαντός η αγάπη και ο σεβασμός στην ιδιαιτερότητα του άλλου, θέτουν τον θετικό πόλο της ταινίας. Αν κανείς δεν γεννιέται τέρας, γίνεται. Και ακόμα παραπέρα, σύμφωνα με τον Ρολφ ντε Χέερ το τέρας δαμάζεται, γλυκαίνει και μεταμορφώνεται σ’εναν εκκεντρικό πρίγκιπα. Κι από τα σκουλήκια της ψυχής ξεπετάγονται τελικά πεταλούδες.

Ο δημιουργός χρειάστηκε μια δεκαετία για να γυρίσει την ταινία, κρατώντας σημειώσεις από διάφορες σκέψεις που του κέντριζαν το ενδιαφέρον. Η επιλογή του Νίκολας Χόουπ καταλυτική, σε ένα ρόλο που μένει αξέχαστος. 32 διαφορετικοί διευθυντές φωτογραφίας, ένας για κάθε σκηνή πήραν μέρος στην ταινία, σε μια τέτοιου τύπου σύνθεση, που φέρνει στο νου τον «Δεκάλογο» του Κισλόφσκι και δένει αρμονικά έχοντας σαν συνεκτικό στοιχείο τον Bubby. Επίσης άλλη μια καινοτομία της ταινίας είναι η χρήση πρωτότυπης  ηχοληψίας με μικρόφωνα, κολλημένα κοντά στα αυτιά του πρωταγωνιστή ώστε να εντείνεται ο υποκειμενισμός και στον ηχητικό τομέα. Το « Bad Boy bubby »  ενώνει τη φιλοσοφία με την κοινωνιολογία, την κωμωδία, το  δράμα, τον τρόμο, και τον έρωτα σ’ενα έργο που αναλύει την ανθρώπινη ύπαρξη, τόσο εκθειάζοντάς την όσο και επικρίνοντάς την. Και δεν είναι καθόλου τυχαίο οτι, όπως αναφέρει ο σκηνοθέτης, κάποιοι έχουν κάνει διδακτορικά βασισμένα πάνω σ’αυτήν την ταινία.

The post Bad Boy bubby appeared first on screeneye.gr.