Κριτική Ιάκωβος Γωγάκης

Αμέσως μετά το  μαύρο καλοκαίρι του ’74 , προβλήθηκε η « Φόνισσα» για πρώτη φορά στην μεγάλη οθόνη, στο  Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, στο 15^ο.

Τη  μεταφορά της κορυφαίου διηγήματος του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη ανέλαβε ο Κώστας Φέρρης. Προσέγγισε πιστά τα βάσανα της μαντηλοφορεμένης χήρας  ( Φραγκογιαννού), την  παραφροσύνη της και τις εγκληματικές της πράξεις, να σκοτώνει παιδιά, γένους θηλυκού, ενώ απεικόνισε με διαύγεια πληθώρα χαρακτήρων, του οικογενειακού της περίγυρου και των χωρικών, της μικρής κοινότητας που διαβιούσε. Βουητά της φύσης, κελάηδισμα πουλιών, ο ήχος του μπουζουκιού σε μια καταπληκτική σκηνή με την κεντρική ηρωίδα- την ερμηνεύει υπέροχα η  Μαρία Αλκαίου-  να βρίσκεται σε πρώτο πλάνο. Άτολμος ίσως να τοποθετήσει ισχυρά το ζήτημα της προίκας, της αυτοδικίας , τολμηρός στην αποτύπωση της ελληνικής κοινωνίας των αρχών του 20^ου αιώνα και της –τραγικά- υποδεέστερης θέσης των γυναικών, σε μια ταινία σαφέστατα “κινηματογραφική”.

Από την άλλη , η ενδυματολόγος και σκηνογράφος Εύα Νάθενα η οποία ανέλαβε την καινούρια προσαρμογή του διηγήματος, μαζί με την σεναριογράφο Κατερίνα Μπέη,  φαίνεται να ξεκινάει από διαφορετική αφετηρία και να προσεγγίζει το διήγημα του Παπαδιαμάντη ,  παραδοσιακά μεν, μονοδιάστατα δε, αφήνοντας αμυδρά την υποψία,  ότι επιδιώκει-υπερβολικά- να συνδέσει την ανισότητα των δύο φύλων εκείνης της εποχής με τη σημερινή.

Η Φραγκογιαννού ή Χαδούλα ( Καριοφυλλία Καραμπέτη) είναι μονίμως θυμωμένη, βλοσυρή, σκυμμένη,  ταμπουρώνεται στο μοιρολόι της οργής,  ότι «είναι κατάρα να είσαι θηλυκό». Οι κόρες της, είναι  άβουλες παραδουλεύτρες που δεν βλέπουν το φως της μέρας, ενώ οι άντρες είτε είναι άβολοι- ανεπρόκοποι , όπως ο γαμπρός της ( Δημήτρης Ήμελλος) είτε είναι πονηροί και βίαιοι ( Στάθης Σταμουλακάτος). Οι αναμνήσεις-εφιάλτες από την παράδοσή της άνευ όρων σε έναν δειλό σύζυγο( έναντι μιας ισχνής προίκας) και τα βάσανα των κόρων της αλλά και τα δικά της, σαν μάνα, πεθερά και γιαγιά, την οδηγούν στην παραφροσύνη και στο έγκλημα.

Η Εύα Νάθενα υπερτονίζει  τα νοηματικά υποστρώματα του κειμένου, ακόμη και με τη  δημιουργία ενός  ασφυχτικού οπτικού πλαισίου, επικεντρωμένη διαρκώς στην κεντρική της ηρωίδα, στις πράξεις και στις αναμνήσεις της,  το πλάνο σπάνια ανοίγει προς το  βουκολικό τοπίο του νησιού, κι όταν συμβαίνει,  συνδυάζεται μονίμως με τη συννεφιά, άρτια βεβαίως δοσμένη.  Αντιθέτως,  στην ταινία του Κώστα Φέρρη, υπάρχει πλουραλισμός χαρακτήρων, υπάρχει  φως και ορίζεται ευκρινέστερα ο χωροχρόνος, μιας αγροτοποιμενικής κοινότητας, των αρχών του περασμένου αιώνα.

Ο Παπαδιαμάντης, ενδοσκόπησε  σε χαρακτήρες και δημιούργησε  παράλληλη δράση, όπως επί παραδείγματι,  όταν ο μεθυσμένος αδερφός της Φραγκογιαννούς, τη μαχαιρώνει.

Η σκηνοθέτις,  αφαιρεί πολλές από τις υπάρχουσες αναφορές του διηγήματος, κόβει και ράβει την ιστορία στα μέτρα της πρωταγωνίστριάς της, που διαθέτει τεχνικές αρετές, αλλά η επικέντρωση σε ένα και μόνο πρόσωπο, ενίσχυσε το αμιγώς θεατρικό στοιχείο της Καραμπέτη, προσέδωσε στατικότητα στο εγχείρημα  και έμειναν ανεκμετάλλευτες οι πολλές δυνατότητες των υπόλοιπων ηθοποιών.

Συμμετέχουν επίσης οι ηθοποιοί Όλγα Δαμάνη, Στάθης Σταμουλακάτος, Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, Μαρία Πρωτόπαππα, Έλενα Τοπαλίδου, Πηνελόπη Τσιλίκα, Γεωργιάννα Νταλάρα, Χρήστος Στέργιογλου, Δημήτρης Ήμελλος, Χριστίνα Μαξούρη, Αγορίτσα Οικονόμου, Μιχάλης Οικονόμου, Βερόνικα Δαβάκη, Νίκη Παπανδρέου, Μάνια Παπαδημητρίου, Μαρία Σκουλά, Γιάννης Τσορτέκης, Γαλήνη Χατζηπασχάλη.

Φόνισσα από την Πέμπτη 30/11 στους κινηματογράφους

The post Φόνισσα appeared first on screeneye.gr.

Κριτική Ιάκωβος Γωγάκης

“Είναι το σινεμά μου, με εκφράζει και σε όποιον αρέσει”.

Ήταν η αφοπλιστική απάντηση του Γιάννη Οικονομίδη σε συνομιλία μας χρόνια πίσω , για το επαναλαμβανόμενο μοτίβο των ταινιών του.

Για τους χαρακτήρες που αποκηρύσσουν την ηθική, που ζουν στο περιθώριο και ρέπουν μονίμως στην παρανομία, μα και πρόσωπα που βρίζουν ακατάπαυστα. Από το πρωτοποριακό για την εποχή του “Σπιρτόκουτο”(2002), στο έργο “Η Ψυχή στο στόμα” (2006), στον “Μαχαιροβγάλτη”(2010) , στο “Μικρό Ψάρι”(2014) και στο θεατρικό έργο “ Στέλλα Κοιμήσου”, ο Οικονομίδης επιρρίπτει την ευθύνη στο μοντέρνο αξιακό σύστημα, για το φαινόμενο της “ευεργεσίας” των ατόμων που ξεφεύγουν από το πλαίσιο της νομιμότητας, για να μετατραπούν σε κάτι άλλο από αυτό που είναι . Το αποτέλεσμα είναι η βεβήλωση της Δημοκρατίας και η μετατροπή του ανθρώπου σε «κύμβαλον αλαλάζον», χωρίς ίχνος ηθικής.

Ο τίτλος “ Η Μπαλάντα της Τρύπιας Καρδιάς” φεύγει μακριά και χάνεται από το “Je t’aime” ,τις ρομαντζάδες και τις βόλτες σε πλακόστρωτα. Οι “παράνομοι ρομαντικοί” θα ζητήσουν την επιβεβαίωση των πραγματικών επιθυμιών τους, από τις ίδιες τους τις μανάδες . Η απατηλή δύναμη του χρήματος υπερπηδάει τον έρωτα και στρώνει στους βασικούς ήρωες , δρόμο   αγκαθωτό, γεμάτο με προκλήσεις.

Αφενός, ο Γιάννης Οικονομίδης επαναλαμβάνει στον ίδιο τόνο, τις ξεκλείδωτες συγχορδίες όλων των προηγούμενων του ταινιών-με υπαρκτό ακόμα και το διαρκές κρεσέντο βωμολοχιών- αφετέρου, το κείμενο έχει ελάχιστες δυνατότητες. Είναι το πιο αδύναμο απ’ όλα τα προηγούμενα, γιατί απουσιάζει -έστω- ένα υποτυπώδες στρώμα πολυπλοκότητας, όπως επί παραδείγματι   συνέβη στην ταινία “ Μαχαιροβγάλτης”.
Ο σκηνοθέτης έχει το «γνώθι σαυτόν» και κατέχει 2-3 μυστικά της 7ης τέχνης για να καμουφλάρει το αδύναμο σενάριο. Επιλέγει επαγγελματίες και ερασιτέχνες ηθοποιούς με μεγάλες θεατρικές και κινηματογραφικές ικανότητες. Εντάσσονται πλήρως στο πνεύμα και στο στιλ του δημιουργού, όπως επί παραδείγματι είναι ο Γιάννης Τσορτέκης, ο Βασίλης Μπισμπίκης, ο Στάθης Σταμουλακάτος, η Βίκυ Παπαδοπούλου, ο Γιάννης Γιαννόπουλος και οι δύο μεγαλύτερης ηλικίας γυναίκες, που ερμηνεύουν τις μητέρες των δύο βασικών πρωταγωνιστών, η Σοφία Κουνιά και η Βασιλική Καλλιμάνη.

Ο κυπριακής καταγωγής δημιουργός, “θυμάται” τον Σκορσέζε, τον Γκαρόνε, κι άλλους σκηνοθέτες με κύρος, στο γκανγκστερικό έργο.

Οι σκηνές του, ο φωτισμός του και η μυστηριακή νέο -νουάρ τζαζ μουσική του γνωστού Γάλλου πιανίστα Ζαν-Μισέλ Μπερνάρ, διαθέτουν μια φαινομενική τελειότητα.

Πίσω από τη φαινομενική τελειότητα, γίνεται αντιληπτό πως η κάθε σκηνή λειτουργεί σαν γεωμετρικό σχήμα, τοποθετημένο από τον Οικονομίδη ψυχρά και τεχνητά. Δεν απορρέει αρμονία, άρα και φυσική εξέλιξη των πραγμάτων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, είναι η στιγμή με την Όλγα ( Βίκυ Παπαδοπούλου) να χορεύει στην κουζίνα δίπλα στα οικιακά σκεύη, χωρίς η συγκεκριμένη στιγμή να έχει λόγο ύπαρξης.
Υπάρχουν σημεία που το σινεμά του Οικονομίδη γοητεύει, αλλά αυτή η γοητεία εξασθενεί περίπου στο 90λέπτο. Η ταινία διαρκεί 2 ώρες και 20 λεπτά.

Η υπόθεση της ταινίας με λίγα λόγια

Η Όλγα παρατάει τον επιχειρηματία άντρα της, του παίρνει 1 εκατομμύριο ευρώ, για να ζήσει με έναν πρώην λαϊκό τραγουδιστή και ιδιοκτήτη σκυλάδικου. Ο “πονεμένος” σύζυγος επιθυμεί να πάρει εκδίκηση. Το έργο διαδραματίζεται στη Λαμία.

“Η Μπαλάντα της Τρύπιας Καρδιάς” από την Πέμπτη 5/3 στους κινηματογράφους

The post Η Μπαλάντα της Τρύπιας Καρδιάς appeared first on screeneye.gr.

1. Στο Σπίτι

Κοινωνικό δράμα ,103′, Γερμανία/Ελλάδα 2014

Αγγλικός Τίτλος: At Home

Του Αθανάσιου Καρανικόλα

Με τους  Αλέξανδρος Λογοθέτης, Μαρίσσα Τριανταφυλλίδου, Γιάννης Τσορτέκης, Ζωή Ασημάκη, Ιερώνυμος Καλετσάνος, Αλεξία Καλτσίκη, Νίκος Γεωργάκης, Νεφέλη Κουρή

ΠΛΟΚΗ

Πρόκειται για την ιστορία της Νάντιας, μιας γυναίκας από τη Γεωργία που εργάζεται ως οικιακή βοηθός εδώ και 12 χρόνια σε ένα πλούσιο σπίτι απολαμβάνοντας την εμπιστοσύνη και την αγάπη των μελών της οικογένειας. Όταν όμως η υγεία της κλονίζεται από μια σπάνια ασθένεια η μέχρι τότε «οικογένειά» της, που αντιμετωπίζει τα δικά της οικονομικά προβλήματα, θα αποκόψει κάθε δεσμό μαζί της.

Οικογενειακό δράμα,, 104’,Γαλλία/Ιταλία 2013

Πρωτότυπος τίτλος: Un château en Italie

Της Βαλέρια Μπρούνι Τεντέσκι

Με τους  Λουί Γκαρέλ, Φιλίππο Τίμι, Μαρίζα  Μπρούνι Τεντέσκι,Ζαβιέ Μποβουά

ΠΛΟΚΗ

Η 43χρονη Louise είναι κόρη μιας νεόπτωχης οικογένειας Ιταλών βιομηχάνων και ζει στο όμορφο διαμέρισμα της στο Παρίσι. Όσο η μητέρα της προσπαθεί να βγάλει χρήματα πουλώντας οικογενειακά κειμήλια και ανοίγοντας στο ευρύ κοινό τον πύργο τους στην ιταλική εξοχή, η Louise αναθεωρεί τις επιλογές της και ερωτεύεται παράφορα έναν νεότερο άντρα.

ΚΡΙΤΙΚΗ

Η αδερφή της Κάρλα και κουνιάδα του Νικολά Σαρκοζί, η Βαλέρια Μπρούνι Τεντέσκι σκηνοθετεί την τρίτη της ταινία. Ο κεντρικός γυναικείος χαρακτήρας είναι το δικό της πορτρέτο, μια ιστορία  αυτοβιογραφική  από την αρχή μέχρι και το τέλος της.Το γεγονός αυτό θα καταλήξει να γίνει η αχίλλειος πτέρνα του έργου. Η Τεντέσκι μέσα από την ηρωίδα Louise και διάφορων άλλων χαρακτήρων που την περιτριγυρίζουν( μητέρα, αδελφός φορέας του AIDS, νεαρότερος ηλικιακά εραστής), ομφαλοσκοπεί σε κάθε λεπτομέρεια του δικού της οικογενειακού βίου, ξεδιπλώνοντας αδέξια αυτό που η ίδια θα χαρακτήριζε ως πυρήνα του έργου. Οι εσωτερικές συγκρούσεις και τα υπαρξιακά διλλήματα που τίθενται, με τον στατικό αργό ρυθμό-ιδίως όσο πλησιάζουμε προς το τέλος- προκαλούν πλήξη και δεν μπορούν να αγγίξουν τον συναισθηματικό μας κόσμο.

Η περιρρέουσα ατμόσφαιρα θυμίζει το μπαρόκ ύφος του Βισκόντι για τον ξεπεσμό σε όλα τα επίπεδα(οικονομικό και ηθικό) της Ιταλικής μεγαλοαστικής τάξης, είναι όμως προφανές ότι εδώ η επιρροή αυτή δεν θα στεφθεί με επιτυχία, όπως αντίθετα συνέβη πριν 2 χρόνια με το « Είμαι ο Έρωτας».Οι πρωταγωνιστές ομιλούν 2 γλώσσες, ιταλικά και γαλλικά, το Κάστρο βρίσκεται στην Ρώμη, αλλά ο περισσότερος κινηματογραφικός χρόνος ξοδεύεται στο Παρίσι. Κάποιες λιγοστές στιγμές χιούμορ υπάρχουν. Το γεγονός ότι η σκηνοθέτις τολμά να βγάλει στο φως οικογενειακές καταστάσεις που άλλοι θα έκρυβαν, αυτό λειτουργεί προς τιμήν της,  αλλά δεν είναι μια ταλαντούχα δημιουργός και αυτό εδώ φαίνεται ξεκάθαρα.

Στο έργο παίζει η πεθερά του Σαρκοζί  Μαρίζα Μπρούνι, όπως και ο σύντροφος της Βαλέρια Μπρούνι Τεντέσκι,ο ηθοποιός Λουί Γκαρέλ.

4. Πάλο Άλτο

Δράμα. 100′, Η.Π.Α 2013

Πρωτότυπος Τίτλος: Palo Alto

Της Τζία Κόπολα

Με τους Έμα Ρόμπερτς, Τζέιμς Φράνκο, Τζακ Κίλμερ

ΠΛΟΚΗ

Το «Palo Alto» βασίζεται σε βιβλίο που έγραψε ο Τζέιμς Φράνκο όσο ήταν στο πανεπιστήμιο. H ταινία παρακολουθεί τις ζωές τεσσάρων εφήβων στο γυμνάσιο του Πάλο Άλτο, στην Καλιφόρνια.

ΚΡΙΤΙΚΗ

Άλλη μία ταινία με βαριά οικογενειακή παρακαταθήκη. Το Πάλο Άλτο είναι το σκηνοθετικό ντεμπούτο της 27χρόνης Τζία Κόπολα, εγγονής του Φράνσις, που έκανε τη παγκόσμια της πρεμιέρα, πριν από 1 έτος στο Φεστιβάλ της Βενετίας.

Το έργο ακολουθεί  περίπου την ίδια θεματική με το «Bling Ring» της θείας της Σοφία Κόπολα, για την ανία των έφηβων Αμερικάνων μεγαλοαστών, σε ένα περιβάλλον που τα έχουν όλα έτοιμα, χωρίς κόπο και μόχθο.

Η  Έιπριλ φλερτάρει με τον γυμναστή της( Τζέιμς Φράνκο) και με τα λεφτά που διαθέτει η οικογένεια της θα προσληφθεί ως ο προσωπικός της μέντορας. Ο Τέντι τα χει γενικώς χαμένα με τη ζωή του,  όπως και ο φίλος του ο Φρεντ που επιδεικνύει παραβατική συμπεριφορά. Η ανασφαλής Έμιλυ ψάχνει τον σεξουαλικό της προσανατολισμό.

Άγνωστο παραμένει εάν τα διηγήματα του Τζέιμς Φράνκο κρύβουν κάτι άλλο ουσιαστικότερο από αυτό που μας έδειξε η νεαρή Κόπολα. Η ταινία κινείται πάνω σε μια ασφαλή περίμετρο, χωρίς να προσπαθεί να ξεφύγει από το πρώτο, το εύκολο, το ορατό επίπεδο ανάλυσης (για το σεξ, το αλκοόλ, τα τσιγάρα), επικεντρωμένη στον απλοϊκό διδακτισμό, μιας και μόνο μικρής κατηγορίας νέων, πλουσίων, που ζουν στα ακριβά προάστια. Από το κάδρο της απουσιάζει η εικόνα της συντριπτικής πλειοψηφίας της νέας γενιάς, των μεσαίων και πιο λαϊκών στρωμάτων., όπως με επιτυχία έπραξε κάποτε ο Γκας Βαν Σαντ στο «Παρανόιντ Παρκ» ή ακόμα και ο πιο ανάλαφρος Τζον Χιουζ στο «Μπρέκφαστ Κλαμπ»

Είναι προφανές ότι η Τζία Κόπολα βλέπει  μέσα από τον δικό της κόσμο και τελικά μόνο αυτόν καταγράφει. Ίσως  τελικά να μην θεωρείται κάτι αρνητικό, γιατί έχει και αυτή η οπτική τη σημασία της. Η Τζία Κόπολα έχασε τον πατέρα της, όταν ήταν ακόμα στην κοιλιά της μητέρας της. Η νεαρή σκηνοθέτις στην πρώτη της σκηνοθετική απόπειρα, έξυπνα αποφεύγει να αφήσει-ακόμα κι ως υπονοούμενο- κάτι σχετικό για την απώλεια αυτή.

Οι ιστορίες των νεαρών παιδιών, δεν παρουσιάζονται με έναν τρόπο που να μας κρατά το ενδιαφέρον, οι σκηνές είναι μακρόσυρτες αλλά υπάρχει και κάτι θετικό, ότι θα επιτύχει να μην καταστεί κανένας χαρακτήρας, ως ο πρωταγωνιστής, κρατώντας ίσες αποστάσεις από τους ήρωες της.

5. The Equalizer

Δράση, Θρίλερ  131′, Η.Π.Α 2014

Πρωτότυπος Τίτλος: The Equalizer

Του Αντουάν Φουκουά

Με τους Ντένζελ Ουάσινγκτον, Κλόη Γκρέις Μόριτζ, Μάρτον Τσόκας, Μελίσα Λίο, Χέιλι Μπένετ, Μπιλ Πούλμαν

ΠΛΟΚΗ

Ο Ρόμπερτ Μακόλ είναι ένας μεροκαματιάρης υπάλληλος ενός εργοστασίου. Κάθε βράδυ πάει σε ένα εστιατόριο, τρώει και διαβάζει ένα βιβλίο. Εκεί γνωρίζει μια πόρνη, με την οποία θα συνδεθεί φιλικά. Αυτή ξυλοκοπείται από τους Ρώσους μαστροπούς της. Ο Μακόλ με ένα καλά κρυμμένο παρελθόν βγάζει στην επιφάνεια φοβερές πολεμικές δεξιότητες, σε έναν ρόλο εκδίκησης με τους βίαιους γκάνγκστερς.

ΚΡΙΤΙΚΗ

Φιλόδοξο φιλμ που θέλει να κλέψει κάτι από τη δόξα μιας παλιάς αμερικάνικης σειράς της δεκαετίας του 80. Μην περιμένετε ένα ξεχωριστό θρίλερ. Εδώ ακολουθούνται πλήρως όλοι οι κανόνες των ταινιών εκδίκησης. Ο πράος ανθρωπάκος με το κρυμμένο παρελθόν που θα επαναστατήσει-το κίνητρο κλασσικά βρίσκεται σε μια γυναίκα- κι ένα ανίκητο κύκλωμα που τελικά από τον ένα και μοναδικό σωτήρα θα νικηθεί. Μια ανόητη περιπέτεια που υποτιμά τη νοημοσύνη μας κι ένας Ντένζελ Ουάσινγκτον που μετά το Όσκαρ που πήρε στο “Ημέρα Εκπαίδευσης” δεν έχει πρωταγωνιστήσει σε κάποια αξιόλογη παραγωγή. Το πιο ενδιαφέρον κομμάτι αυτού του έργου  βρίσκεται στα πρώτα 30 λεπτά, πριν ξεκινήσει ο Ρόμπερτ Μακόλ να καθαρίζει ανθρώπους κρατώντας χρονόμετρο. Πόσο πιο κλισέ μπορεί ένα φιλμ να γίνει, όταν η τελευταία πράξη του “δράματος” παίζεται σε ένα ραντεβού θανάτου κάποιο βράδυ σε ένα εργοστάσιο, που θα μετατραπεί σε ρημαδιό από τις ριπές των όπλων.

The post Πρεμιέρες… από 25 Σεπτεμβρίου appeared first on screeneye.gr.