Κριτική Ιάκωβος Γωγάκης

Φίλοι και γνωστοί : Τι θα δεις
Ιάκωβος: Τη νέα ταινία του Γούντι Άλεν.
Φίλοι και γνωστοί, με μια φωνή : Χαράς το κουράγιο σου. Εμείς τον βαρεθήκαμε. Τα ίδια και τα ίδια.Δεν κάθεται στα αυγά του. Μα πόσο είναι; Έπιασε τα 90;

5 χρόνια του απομένουν για να τα πιάσει , και όσο θα τα πλησιάζει( τα 90), τις εσωτερικές του αναζητήσεις θα συνεχίζει να τις γράφει και να τις σκηνοθετεί, μέχρι να μην μπορεί πια.
Γουστάρει τη ζωή και φοβάται το τέλος της.
Μονάχα ο Γούντι άραγε;
Ο Άλεν στο έργο  « Το Φεστιβάλ του Ρίφκιν»(Rifkin’s Festival), μοιράζεται μικρές καθημερινές ιστορίες για να οριοθετήσει κάτι μεγαλύτερο και να αναζητήσει απαντήσεις για τις υπαρξιακές ανησυχίες, περί νιότης, γηρατειών, περί τελματωμένων γάμων, περί 7ης τέχνης.
Χτυπάει ξανά την πόρτα της ψυχανάλυσης, θυμάται τον Φρόιντ και το εγχειρίδιο του« Η Ερμηνεία των Ονείρων » όπου τα όνειρα είναι η  οδός προς το ασυνείδητο. Τα όνειρα, καταλαμβάνουν σημαντικό χώρο και ρόλο στην ταινία. Είναι οι απόκρυφες σκέψεις και επιθυμίες.
Κι αν η ψυχανάλυση φαντάζει δυσνόητη και ακαδημαϊκή , ο Άλεν τοποθετεί τον ήρωά του, τον Μορτ Ρίφκιν( τον οποίο ερμηνεύει ο εξαιρετικός ηθοποιός Γουάλας Σον), σε μια δερμάτινη καρέκλα, έχοντας απέναντι του-στην αρχή και στο τέλος της ταινίας- τον ψυχοθεραπευτή του, μετατρέποντας την προσωπική ψυχολογία του βάθους, σε ένα σαρκαστικό, κωμικό και ολίγον βαθυστόχαστα υπαρξιακό κινηματογραφικό πόνημα.
Ο Γούντι Άλεν παραμένει -ως απάντηση σε φίλους, γνωστούς και αναγνώστες- οξυδερκής, επίκαιρος, απολαυστικός και δεξιοτέχνης στο να πλάθει κάθε φορά κοντινές αλλά διαφορετικές ιστορίες,με πλούσια νοήματα και να επιλέγει τα ιδανικά πρόσωπα στους αντίστοιχους ρόλους.

Νέα Υόρκη: Ο θεωρητικός του κινηματογράφου, ο Μορτ Ρίφκιν, συνοδεύει τη γυναίκα του στην Ισπανία, στο θέρετρο του Σαν Σεμπαστιάν και στο ομώνυμο κινηματογραφικό φεστιβάλ.
Η Σου(Τζίνα Γκέρσον), εργάζεται στην επικοινωνιακή καμπάνια μιας αντιπολεμικής ταινίας, την οποία σκηνοθετεί ο Γάλλος Φιλίπ(Λουί Γκαρέλ).
Ο Μορτ, ανησυχεί,  ότι η σύντροφος του και ο Γάλλος σκηνοθέτης, έχουν σχέση.
Το ταξίδι στο Σαν Σεμπαστιάν δεν θα καθησυχάσει τις ανησυχίες του. Η γνωριμία του Μορτ με την νεαρή γιατρό, την Τζο ( Έλενα Ανάγια), θα ξυπνήσει στον Μορτ το ερωτικό ενδιαφέρον. Όμως η γιατρός, τραβάει τα δικά της ζόρια και τον βλέπει φιλικά-πατρικά-ιατρικά.

Πέραν των διαπροσωπικών σχέσεων και του αμείλικτου χρόνου που φεύγει ( θέματα που ταλανίζουν συστηματικά τον Αμερικανό δημιουργό), στο νέο του έργο, καταθέτει τη βαθιά του ανησυχία για την απόλυτη εμπορευματοποίηση της 7ης τέχνης και των δυσοίωνων προοπτικών της, εξαιτίας της αφαίρεσης από την μνήμη του « σινεμά του δημιουργού » , όπως το καθιέρωσε ο Φελίνι, ο Τρυφώ, ο Γκοντάρ, ο Μπέργκμαν, ο  Μπουνιουέλ κ.α.
Οι συστηματικές αναφορές στο νέο του έργο,  σε ταινίες από το παρελθόν, αλλά και στην υποβάθμιση των σύγχρονων ταινιών , έχει διττή όψη.
Από τη μια, ο Άλεν διατυπώνει την άποψη,  πως χωρίς τον ευρωπαϊκό πολιτισμό, δεν θα υπήρχε πολιτισμός γενικότερα, παρουσιάζοντας παραδείγματα και από το σινεμά… μέχρι το ελληνικό αρχαίο δράμα.
Από την άλλη, ίσως με μια λεπτή δόση ειρωνείας, στηλιτεύει και τη θέση που εκφράζουν οι παλαίμαχοι της ζωής( όπως ο κεντρικός ήρωας της ταινίας), οι οποίοι δεν μπορούν να χαρούν το “τώρα”, να δουν κάτι θετικό στο σήμερα, επειδή οι ίδιοι είναι παροπλισμένοι και απογοητευμένοι, μηδενίζοντας -εν τέλει- τα πάντα.
Στηλιτεύει και την μονοθεματική εξειδίκευση και την έλλειψη δεξιοτήτων- ίσως και του ίδιου- τη στιγμή όπου ο Μορτ, γνωρίζει απ εξω τους συντελεστές μιας ιαπωνικής ταινίας, αλλά αγχώνεται όταν μένει από λάστιχο το αμάξι της νεαρής γιατρού, γιατί πιθανότατα δεν θα μπορούσε να το αλλάξει, εάν υπήρχε ρεζέρβα.
Ο Μορτ, ακόμα και εμφανισιακά και ενδυματολογικά( διαρκώς τον βλέπουμε με το ψηλοκάβαλο τζιν και με κρίσεις αρρωστοφοβίας), φαίνεται να έχει αφεθεί στη φθορά και στα πέρασμα του χρόνου.Περπατάει αργά και πίσω από το χαμόγελο, κρύβεται  μελαγχολία.
Αντιθέτως, η γυναίκα του είναι διαρκώς εν κινήσει, επαγγελματικά active, εμφανισιακά γοητευτική, ερωτεύσιμη ακόμη και από νεότερους, όπως είναι ο ναρκισσιστής και ωραιοπαθής Φιλίπ.
Η ίδια παρασύρεται και θα επενδύσει στο νέο της έρωτα. Η στάση της εν γένει, θα της φέρει άραγε μεγαλύτερη ευτυχία από την άκρως αντίθετη στάση του συζύγου της;
Ο Άλεν, αφήνει σκοπίμως διάφορα ζητήματα ανοιχτά, όπως και το συγκεκριμένο, αλλά είναι τόσο πολύ ευφυής, ούτως ώστε να μπορούμε να εικάσουμε, πως κάποιες ιστορίες, μπορεί να έχουν ημερομηνία λήξης και δεν αναφερόμαστε στο γάμο του Μορτ με τη Σου.
Χτυπάει, στο καρφί, χτυπάει και στο πέταλο.
Μια φλερτάρει με τον τρόπο που αντικρίζει τη ζωή ο Μορτ, μια με τη Σου.
Το σκάκι με το θάνατο, είναι η μοναδική απάντηση που μπορεί να δώσει ο Άλεν και τη δίνει με μια καταπληκτική σκηνή- φάρσα, σε ένα δικό του παιχνίδι, από την «7η Σφραγίδα» του Μπέργκμαν.

«Το Φεστιβάλ του Ρίφκιν» από την Πέμπτη 15/7 στις αίθουσες

The post Το Φεστιβάλ του Ρίφκιν appeared first on screeneye.gr.

Το «Master Builder» του Τζόναθαν Ντέμι ενώνει και πάλι τους Γουάλας Σον και Αντρέ Γκρέγκορι μετά από 20 χρόνια. Σύνοψη ταινίας: Το έργο είναι βασισμένο στη θεατρική παραγωγή του Γκρέγκορι πάνω στη θεατρική διασκευή του Σον του θεατρικού έργου του Ίψεν «Ο Αρχιμάστορας Σόλνες». Ο Χάλβαρντ Σόλνες (Γουάλας Σον), ένας επιτυχημένος αλλά εγωκεντρικός αρχιτέκτονας ζει τη ζωή του καταπιέζοντας τους γύρω του και τώρα καλείται να αντιμετωπίσει τη δική του θνητότητα. Όταν η Χίλντε (Λίζα Τζόις), μια μυστηριώδης νεαρή γυναίκας, έρχεται να τον επισκεφτεί, ο ναρκισσιστής Σόλνες, που κάποτε κυριαρχούσε και ήλεγχε, αναγεννιέται με κάθε δυνατό τρόπο.

The post Ταινία βασισμένη στον «Αρχιμάστορα Σόλνες» του Ίψεν ενώνει ξανά του Γουάλας Σον και Αντρέ Γκρέγκορι appeared first on screeneye.gr.

Δράμα, Θρίλερ, Μ. Βρετανία 2013

Του Ρίτσαρντ Αγιοάντε

Με τους Τζέσι Άιζενμπεργκ, Μία Βασικόφσκα,Γουάλας Σον, Σάλι Χόκινς

Η πρώτη  για το 2014 εισαγόμενη ταινία στην Ελλάδα με επίκεντρο ένα πρόσωπο με δύο εικόνες, βασισμένη στον Ντοστογιεφσκικό ήρωα  Πέτροβιτς Γκολιαντκιν, από τα χέρια  του πολυτάλαντου βρετανού καλλιτέχνη Ρίτσαρντ Αγιοάντε.

Ο Σάιμον(Τζέσι Άιζενμπεργκ) είναι ένας κουστουμαρισμένος και τυπικός υπάλληλος ενός οργανισμού που παραμένει σε μας άγνωστος μέχρι και το τέλος.Η παρουσία του στο χώρο εργασίας για 7 χρόνια είναι σχεδόν αόρατη. Δεν του δίνει κανείς ουσιαστική σημασία. Είναι γοητευμένος με τη συνάδελφο του Χάνα(Μία Βασικόφσκα) την οποία κατασκοπεύει κάθε βράδυ με τηλεσκόπιο, όπως ο Τζέιμς Στιούαρτ την Γκρεις Κέλι στον «Σιωπηλό Μάρτυρα» του Χίτσκοκ. Η καθημερινότητα του θα ανατραπεί από την εισβολή ενός άνδρα με την ίδια εμφάνιση αλλά με ακριβώς αντίθετα χαρακτηριστικά που θα σαγηνέψει τον περίγυρό του, το αφεντικό του, ονόματι Παπαδόπουλος και βεβαίως τη Χάνα, χάνοντας τη γη κάτω από τα πόδια του, με το πιστό του αντίγραφο να αξιοποιεί όλα τα μέσα για ιδίων όφελος.

Ο σκηνοθέτης υιοθετεί μια πολύ ενδιαφέρουσα προσέγγιση κατασκευάζοντας όχι ένα κινηματογραφικό αλλά κατά βάση θεατρικό σκηνικό, μέσα σε χώρους κλειστούς, ελαφρώς σκουρόχρωμα φωτισμένους, με κωδικοποιημένους διαλόγους, με καλοδουλεμένους και τυποποιημένους δευτερεύοντες χαρακτήρες- που μπαινοβγαίνουν στο πλάνο-, για να έρθει ως κερασάκι στην τούρτα η μελέτη του κεντρικού πρωταγωνιστή,  ο οποίος βρίσκεται σε μια πρωτόγνωρη συναισθηματική και ψυχολογική κατάσταση -από την εμφάνιση του κλώνου του-, που δεν μπορεί ούτε να την κατανοήσει ούτε να την αντιμετωπίσει.

 Όλο αυτό που περιγράφουμε μοιάζει σαν να είναι βγαλμένο  από κάποια θεατρική σάτιρα του Λεβ Ντοντίν, του Αντρέι Βασίλεφ ή του δικού μας Στάθη Λιβαθινού που ασχολήθηκαν συστηματικά με τους ρώσους κλασικούς και ιδίως με τον Γκόγκολ – παρά από κάποια κοινή συμπόρευση του Αγιοάντε με τους κινηματογραφικούς Όρσον Γουέλς, Τέρι Γκίλιαμ ή Ντέιβιντ Λιντς όπως γράφτηκε κατά κόρον.

Η εξωτερική εμφάνιση του Τζέσι Άιζενμπεργκ ( Τhe Social Network)  ταιριάζει με τα χαρακτηριστικά των Σοβιετικού τύπου ηρώων και αποδίδει πειστικά και τους δύο αντιθετικούς ρόλους, που ο σκηνοθέτης του επεφύλασσε.

Κρατάμε αυτά τα θετικά, πρέπει όμως να αναφέρουμε ότι από ένα σημείο κι έπειτα ο ρυθμός είναι λιγότερο συναρπαστικός απ’ όσο θα τον θέλαμε. Θα μπορούσε ακόμα να χαρακτηριστεί -οδεύοντας προς το τέλος- και μονότονος. Ευθύνη φέρει και το γεγονός ότι το σενάριο δίνει μεγάλο βάρος στο θέμα της ταυτότητας και των εμφανών διαφορών  του ντροπαλού και κοινωνικά αδέξιου Σάιμον με τον δυναμικό δημοσιοσχετίστα Τζέιμς (πραγματικά είναι η μέρα με τη νύχτα) .

Έτσι ο Αγιοάντε βάζει  λαθεμένα στην άκρη αυτό καθαυτό το θέμα που έθεσε ο Ντοστογιέφσκι, πως δηλαδή η ανθρώπινη θέληση για απόλυτη ελευθερία συνθλίβεται όχι μόνο από προσωπικά σύνδρομα αλλά κι από το ασφυκτικό πλαίσιο  των κοινωνικών δομών, ταυτόχρονα  και της καταπιεστικής συμπεριφοράς των ανθρώπων που μας περιβάλλουν.

Περιμένουμε στις 6 Ιουνίου τον «Άνθρωπο Αντίγραφο » του Ντένις Βιλνέβ που λέγεται ότι πραγματεύεται το ίδιο θέμα για να κάνουμε συγκρίσεις.

“Ο Σωσίας” από 15/5 στους κινηματογράφους σε διανομή Weird Wave-Odeon

The post Ο Σωσίας(The Double) appeared first on screeneye.gr.