Κριτική Ιάκωβος Γωγάκης

Απογοητευτική είναι η Ουγγρική ταινία ” Sunset” του βραβευμένου με Όσκαρ σκηνοθέτη για το έργο ” Ο Γιος του Σαούλ” Λάζλο Νέμες, η οποία κυκλοφορεί στις ελληνικές αίθουσες και προβλήθηκε πρώτη φορά στο Φεστιβάλ Βενετίας το καλοκαίρι. Ο νεαρός σκηνοθέτης δημιουργεί την παραλλαγή της προηγούμενης του ταινίας και -ίσως- αυτό το γεγονός, αποδείχθηκε η παγίδα,  για τους 70 και πλέον διανομείς ανά τον κόσμο, που αγόρασαν από την πρώτη στιγμή  τα δικαιώματα της ταινίας.

Ο Νέμες αφήνει πίσω του, το ολοκαύτωμα και καταπιάνεται με μια επίσης τραυματική περίοδο για τη χώρα του, λίγες μέρες προτού ξεσπάσει ο ‘Α Παγκόσμιος Πόλεμος.

Ακολουθεί κυριολεκτικά κατά πόδας, την ηρωίδα του, μια ορφανή νεαρή γυναίκα( την ερμηνεύει μια νεοφερμένη ηθοποιός, η Τζούλι Τζέικομπ),, η οποία ψάχνοντας εργασία στη Βουδαπέστη-στο παλάτι ενός προύχοντα- ανακαλύπτει ότι έχει έναν αδερφό.
Η αναζήτηση της τύχης του αδερφού της, γίνεται για την ηρωίδα, ο μοναδικός σκοπός της ύπαρξής της. Τα στόματα είναι ερμητικά κλειστά, ενώ ταυτόχρονα την απειλούν και την εκφοβίζουν.
Ο Νέμες για 144 λεπτά δεν αφήνει ούτε δευτερόλεπτο την νεαρή κοπέλα,από την προσοχή του, ξεκινώντας η κάμερα να την κινηματογραφεί σε κάθε σκηνή, ακριβώς από πίσω της.
Το περιορισμένο σεναριακό υπόβαθρο της ταινίας και παράλληλα ο συγκεκριμένος και επαναλαμβανόμενος τρόπος κινηματογράφησης της, δημιουργούν μια αφόρητη κατάσταση, δεσμεύοντας το κοινό να παρακολουθεί ξανά και ξανά, ένα πανομοιότυπο κάδρο.
Η περιπλάνηση της νεαρής γυναίκας στους δρόμους της πόλης και στα μεγάλα σαλόνια, αποκαλύπτει την παρακμή της Αυστροουγγρικής Αυτοκρατορίας και τον καιροσκοπισμό των ανθρώπων της, όπως επίσης και την αυταρχική αντιμετώπιση των ανδρών προς τις γυναίκες. Αυτά είναι και τα φωτεινά σημεία του έργου, αλλά δεν αναδεικνύονται στην ολότητά τους, εξαιτίας της εμμονής του δημιουργού, να γίνει ο ίδιος πρωταγωνιστής( με τα σκηνοθετικά του τεχνάσματα), εξουδετερώνοντας το ιστορικό πλαίσιο και τους ήρωές του.

Βραβείο Κριτικών Φεστιβάλ Βενετίας

The post Sunset( Δύση Ηλίου) appeared first on screeneye.gr.

Δράμα, Θρίλερ, 107′, Ουγγαρία 2015

Πρωτότυπος Τίτλος: Son of Saul

Γλώσσα: Ουγγρικά

Του Λάζλο Νέμες

Με τους Γκέζα Ρέριγκ, Λαβέντε Μόλναρ, Ουρς Ρεχν

Γράφει ο Ιάκωβος Γωγάκης

Το έργο αυτό, αποτέλεσε την έκπληξη του Φεστιβάλ Καννών, κερδίζοντας-μεταξύ άλλων-το Μεγάλο Βραβείο της Κριτικής Επιτροπής. Έκπληξη, γιατί προέρχεται από πρωτοεμφανιζόμενο σκηνοθέτη, τον 38χρόνο Λάζλο Νέμες, ανιψιό και βοηθό του κορυφαίου εν ζωή Ούγγρου δημιουργού Μπέλα Ταρ. Εβραίοι συγγενείς του Νέμες, δολοφονήθηκαν στο Άουσβιτς,  από επίλεκτους Εβραίους κρατούμενους, που εξαναγκάστηκαν από τους Γερμανούς, να κάνουν εντός του στρατοπέδου, τη βρώμικη δουλειά των ταγμάτων θανάτου- οι αποκαλούμενοι Σοντερκομμάντος-, μια ομάδα που κάποια στιγμή, εξεγέρθηκε κατά των Ναζί.

Ο Νέμες, χρησιμοποίησε δικά τους χειρόγραφα κείμενα, που είχαν κάποτε δημοσιευθεί, πλάθοντας μια φανταστική ιστορία, χρονικά προσδιορισμένη τον Οκτώβριο του 1944, με κεντρικό πρόσωπο τον Εβραίο Σόντερκομμάντο, ονόματι Σαούλ( τον ερμηνεύει ο Γκέζα Ρέριγκ), εργάτη σε θάλαμο αερίων, που ψαχουλεύει τα ρούχα των θυμάτων, καθαρίζει, στοιβάζει κορμιά, κατά τη μεταφορά τους στο κρεματόριο. Θα αναγνωρίσει κάπου εκεί, ένα παιδί, που αρχικά αναπνέει, αλλά μετά από λίγα λεπτά, πεθαίνει. Είναι ο γιος του, έτσι ισχυρίζεται ο Σαούλ και θα κάνει τα πάντα, για να του προσφέρει μια αξιοπρεπή ταφή, ψάχνοντας κρυφά από τους Γερμανούς, έναν κρατούμενο ραβίνο. Ο ραβίνος αυτός είναι ελληνικής καταγωγής.

Για 100 περίπου λεπτά,  ο θεατής παρακολουθεί τις αέναες προσπάθειες του σκυφτού, σιωπηλού, υπερκινητικού, αλλά αποφασισμένου πρωταγωνιστή, να εκπληρώσει το σχέδιο του. Η κάμερα του Νέμες, δεν ξεκολλάει από πάνω του, ούτε ένα δευτερόλεπτο.

Τι ξεχωρίζουμε στο έργο αυτό.

Την εξαιρετικά δοσμένη τρομακτική κι αποκρουστική ατμόσφαιρα, μέσα κι έξω από το Άουσβιτς, τον τρόπο που ο Σαούλ παίζει με τη δική του ζωή,  στην κόψη του ξυραφιού και μια αποπνικτική-κοντινή κινηματογράφηση, πάνω στον ήρωας μας, που κατά τη γνώμη μας, εδώ βρίσκεται  η μαεστρία του Λάζλο Νέμες και η επιτυχία της ταινίας.

Όμως, θεωρούμε πως το έργο είναι υπερεκτιμημένο. Δεν θα συμφωνήσουμε με την άποψη, πως η ταινία αποφεύγει τις παγίδες της επαναλαμβανόμενης θεματολογίας, παρότι οι  Ναζί και οι δολοφονίες, παραμένουν έξω από το πλάνο. Όπως και να το κάνουμε, είναι άλλη μία ταινία για τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, το Ολοκαύτωμα και τα δεινά του Ναζισμού, την κόλαση των στρατοπέδων εξόντωσης( Τι να πρωτοθυμηθούμε από ταινίες μέσα από το Άουσβιτς, «Λίστα του Σίντλερ», «Γκρίζα Ζώνη», «Νικώντας το Σκοτάδι»).

Το γεγονός πως τα κίνητρα του ήρωα μας, βγαίνουν στην επιφάνεια σχετικά γρήγορα, όπως και η κλονισμένη ψυχική του κατάσταση, τίποτα άλλο δεν δημιουργεί ιδιαίτερες προσδοκίες στο κοινό, για κάποιου είδους ανατροπή, ούτε σεναριακές διακλαδώσεις έχει,  παρά μόνο ένα παιχνίδι, τι είναι αλήθεια και τι ψέμα, που το βλέπουμε συχνά στη μεγάλη οθόνη. Τι ήθελε ο σκηνοθέτης να πετύχει, αποκαλύπτοντας, το πιο σημαντικό κομμάτι της υπόθεσης, από τον ίδιο τον τίτλο της; Ερώτηση χωρίς απάντηση.

 Είναι βέβαια σημαντικό, που εξακολουθούν να γυρίζονται τέτοια έργα, όπως ο « Γιος του Σαούλ»,  για να θυμίζουν, πόσο κοντά έφτασε η ανθρωπότητα στο απόλυτο χάος, που πήγε να την οδηγήσει ο Χίτλερ.

“Ο Γιος του Σαούλ” από 12/11 στους κινηματογράφους σε διανομή Filmtrade

The post Ο Γιος του Σαούλ appeared first on screeneye.gr.