ΒΡΑΒΕΙΑ ΚΟΙΝΟΥ FISCHER 2016

Βραβείο Κοινού που αφορά σε ταινίες άνω των 45’ απονέμεται:

Για ελληνική παραγωγή στην ταινία Argo Navis, σε σκηνοθεσία των Σουζάνε Μπάουζινγκερ και Στέλιου Ευσταθόπουλου (Ελλάδα, Γερμανία)

Για ξένη παραγωγή («Βραβείο Κοινού Πίτερ Ουιντόνικ») στην ταινία Η ορχήστρα της ανακύκλωσης- Μια συμφωνία του ανθρώπινου πνεύματος σε σκηνοθεσία Μπραντ Όλγκουντ και Γκράχαμ Τάουνσλι (ΗΠΑ, Παραγουάη, Νορβηγία, Βραζιλία)

Βραβείο Κοινού που αφορά σε ταινίες κάτω των 45’ απονέμεται:

Για ελληνική παραγωγή στην ταινία Viktor Ullmann: Βιογραφία μίας ηχογράφησης σε σκηνοθεσία των Ιωάννη Γρηγορόπουλου και Μιχάλη Αριστείδου (Ελλάδα)

Για ξένη παραγωγή στην ταινία Κλοντ Λανζμάν: Φαντάσματα του Shoah του Άνταμ Μπενζίν (Μεγάλη Βρετανία, Καναδάς)

ΒΡΑΒΕΙΑ FIPRESCI
Η φετινή κριτική επιτροπή της FIPRESCI απαρτίζεται από τους:
Μελίς Μπεχλίλ–Πρόεδρος (Τουρκία)
Σάσγια Κουτσίερ (Ολλανδία)
Άννα Μπιλάκ (Πολωνία)
Σίλβεσταρ Μιλέτα (Κροατία)
Γιώργος Παπαδημητρίου (Ελλάδα)

και απονέμει τα Βραβεία FIPRESCI

Για ελληνική παραγωγή στην ταινία Τα σημάδια του ουρανού σε σκηνοθεσία της Μάρως Αναστοπούλου (Ελλάδα)

Για ξένη παραγωγή στην ταινία Αυτό που έκανε σε σκηνοθεσία του Γιόνας Πόερ Ράσμουσεν (Δανία)

The post Τα βραβεία του 18ου ΦΝΘ appeared first on screeneye.gr.

Ανταπόκριση από Φ. Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης

Δέσποινα-Ηλέκτρα Βούλγαρη

Ξεχωριστό για τη φόρμα του, μοναδικό για το θέμα του, το τελευταίο ντοκιμαντέρ του γνωστού κριτικού και σκηνοθέτη Μαρκ Κάζινς ξεχωρίζει στο προγράμμα του φετινού Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης. Η ιστορία του Μπέλφαστ, γενέθλια πόλη του δημιουργού, ξετυλίγεται μπροστά στον κινηματογραφικό φακό του τιμώμενου στο Φεστιβάλ σκηνοθέτη σε μία προσπάθεια να αναδειχθεί μία διάσταση της πόλης, περισσότερο ονειρική, παρά ρεαλιστική.

Πρωταγωνίστρια, μία ηλικιωμένη κυρία, η οποία ισχυρίζεται ότι ειναι η ίδια το Μπέλφαστ, περιτριγυρίζει τους δρόμους του και αφηγείται την ιστορία της πόλης. Μνήμες δέκα χιλιάδων ετών ανασύρονται, οι θρίαμβοι εναλλάσσονται με την τραγωδία, ενώ το βάρος της αφήγησης πέφτει στη σύγχρονη ιστορία της πόλης. Το πλούσιο βιομηχανικό παρελθόν, οι σχέσεις των κατοίκων, το ταξίδι του Τιτανικού, ιστορικά γεγονότα εικονογραφούνται υπαινικτικά με υπέροχες εικόνες του αστικού ιστού και εμβληματικών σημείων της πρωτεύουσας. Η μεγάλη πληγή της πόλης, ο εμφύλιος πόλεμος μεταξύ καθολικών και προτεσταντών, τυγχάνει ιδιαίτερης αναφοράς, καθώς ο σκηνοθέτης επιλέγει να δώσει έναν αισιόδοξο τόνο με ένα καθαρά κινηματογραφικό φινάλε, γεμάτο συγκίνηση και συμβολισμό.

Με την άρτια καλλιτεχνικά και υψηλής αισθητικής φωτογραφία του Κρίστοφερ Ντόιλ (“In the mood for love”), στενού συνεργάτη του Γουόνγκ Καρ Βάι και τη νοσταλγική, πρωτότυπη μουσική του Ντέιβιντ Χολμς (συνεργάτη του Στίβεν Σόντερμπεργκ), ο σκηνοθέτης εμπλουτίζει τη φόρμα του ντοκιμαντέρ με λυρικά στοιχεία σκιαγραφώντας το πορτρέτο της πόλης ως βίωμα. Η γκρίζα, βιομηχανική πόλη του Μπέλφαστ εμφανίζεται ακαταμάχητη μέσα απο τη δύναμη του σινεμά. Το παιχνίδι της σκιάς με το φως, η δωρική παρουσία της πρωταγωνίστριας, η λιτή και περιεκτική αφήγηση, ο αργός ρυθμός συνθέτουν την εικόνα ενός ονείρου, του ασυνείδητου του Μπέλφαστ.

Με επιρροές απο το σοβιετικό κινηματογράφο ο Κάζινς χτίζει έναν ποιητικό φόρο τιμής στη γενέτειρα του, παρασέρνοντας το θεατή σε ένα ταξίδι στο χρόνο για μία πολύπαθη, με χαρακτήρα πόλη. Ένα καλλιτεχνικό πείραμα, που δεν έχει στόχο να καλύψει το ταξιδιωτικό- τουριστικό ενδιαφέρον, αλλά να αφήσει ένα κινηματογραφικό αποτύπωμα, μία προσωπική κατάθεση για όλα αυτά που σημαίνει ένας τόπος για τους ανθρώπους του.

The post ” Είμαι το Μπέλφαστ”. Από τις φωτεινότερες στιγμές του 18ου Φ. Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης appeared first on screeneye.gr.

Ανταπόκριση-Κριτική από Φ. Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης

Δέσποινα-Ηλέκτρα Βούλγαρη

23 χρόνια μετά το θάνατο του Χάουαρντ Μπούκνερ, ο ανιψιός του Άαρον θέλοντας να συνθέσει το πορτρέτο του αγαπημένου του θείου, επισκέπτεται το στούντιο του Γουίλιαμ Μπάροουζ στη Νέα Υόρκη. Οι 300 μπομπίνες φιλμ με υλικό από πρόβες, συνεντεύξεις, προσωπικά στιγμιότυπα, που ανακαλύπτει, είναι η αφορμή για ένα ντοκιμαντέρ, που σκιαγραφεί όχι μόνο την ενδιαφέρουσα καλλιτεχνική ζωή του σκηνοθέτη, αλλά εστιάζει και στην ανθρώπινη πλευρά μίας ευαίσθητης περσόνας.

Με την καθοδήγηση του Τζιμ Τζάρμους, που υπογράφει την παραγωγή και με σημείο αναφοράς την πρώτη μεγάλη επιτυχία του Μπρούκνερ, “Burroughs: the movie”, ένα ντοκιμαντέρ για το συγγραφέα- θρύλο της Beat Generation, παρακολουθούμε τη σχέση του σκηνοθέτη με τον δύστροπο Μπάροουζ, την καλλιτεχνική του ανέλιξη, τον τρόπο που αντιμετωπίζει τις προσωπικές του σχέσεις. Μέσα απο συζητήσεις με συγγενείς και στενούς φίλους -μεταξύ των οποίων οι Τζιμ Τζάρμους, Τομ ντι Τσίλο, Ρόμπερτ Γούιλσον- και με φόντο την καλλιτεχνικά ανήσυχη Νέα Υόρκη γνωρίζουμε έναν παθιασμένο σκηνοθέτη με όραμα της ανεξάρτητης κινηματογραφικής σκηνής, έναν αφοσιωμένο φίλο, που σήμαινε πολλά για τους ανθρώπους γύρω του και απολαμβανε αγάπη και σεβασμό.

Στην προετοιμασία της πρώτης του ταινίας μυθοπλασίας, με πρωταγωνιστές τη Μαντόνα και τον Ματ Ντίλον, μαθαίνει ότι έχει προσβληθεί από τον ιό του AIDS, στην απαρχή της μάστιγας της εποχής. Μοναδικό του μέλημα είναι η ολοκλήρωσή της, την οποία και καταφέρνει, αλλα δεν θα προλάβει να δει στις σκοτεινές αίθουσες, καθώς λίγο πριν την κυκλοφορία της θα νικηθεί από την ασθενεία στα 34 του χρόνια. Μπορεί η ζωή του να ήταν σύντομη, αλλά τουλάχιστον έκανε αυτό που ήθελε και επιθυμούσε, μας πληροφορεί ο πρωταγωνιστής, αφήνοντας μία γλυκόπικρη αίσθηση για την άδοξη κατάληξή του.

Η αφήγηση παραμένει συγκινητική και ευαίσθητη παρά την αναφορά στη ζοφερή εικόνα της Νέας Υόρκης της δεκαετίας του 70 και του 80, στα ναρκωτικά, στην αποδοχή της ομοφυλοφιλίας, στο AIDS. Η ζωή του θείου Χάουαρντ ξεπερνάει τα όρια του σινεφίλ ντοκιμαντέρ, καθώς μεταφέρει το κλίμα της εποχής μέσα από ενα συναρπαστικό ταξίδι στο χρόνο και εξιστορεί ανθρώπινες πτυχές μίας προσωπικότητας, που αντικατόπτριζε τη δημιουργικότητα και την ανησυχία μίας ολόκληρης καλλιτεχνικής σκηνής.

The post Η γνώμη μας για το ντοκιμαντέρ ” Ο Θείος Χάουαρντ” σε παραγωγή Τζιμ Τζάρμους appeared first on screeneye.gr.

Για την ιδιαίτερη κινηματογραφική του μέθοδο που σχετίζεται με τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζει την πραγματικότητα στις ταινίες του και για τη no man’s land μεταξύ ντοκιμαντέρ και πραγματικότητας, στην οποία θεωρεί ο ίδιος ότι βρίσκεται, μίλησε ο Δανός σκηνοθέτης Γιον Μπανγκ Κάρλσεν στο masterclass τίτλο «Επινοώντας την πραγματικότητα», που έδωσε την Τρίτη 15 Μαρτίου 2016 στην αίθουσα Παύλος Ζάννας. Το masterclass πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του αφιερώματος που παρουσιάζει το 18ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης στο έργο του Κάρλσεν.

Ανοίγοντας την εκδήλωση, ο Δημήτρης Κερκινός που συντόνισε το αφιέρωμα, έδωσε εν συντομία το στίγμα για το έργο του κινηματογραφιστή, σημειώνοντας μεταξύ άλλων: «Πρόκειται για έναν από τους πιο καινοτόμους Δανούς δημιουργούς, με σημαντικό ρόλο στην κινηματογραφική σκηνή της χώρας του από τη δεκαετία του ’80, με πάνω από 40 ντοκιμαντέρ και ταινίες μυθοπλασίας. Αυτό που χαρακτηρίζει το έργο του είναι το υβριδικό του στυλ, που θολώνει τα όρια μεταξύ ντοκιμαντέρ και μυθοπλασίας. Πεποίθησή του Κάρλσεν είναι ότι δεν υπάρχει αντικειμενική πραγματικότητα και ότι η παρουσία κάμερας επηρεάζει τα γεγονότα. Οι ταινίες του δεν εκφράζουν τόσο την αλήθεια , όσο τον τρόπο που ο ίδιος βλέπει τον κόσμο».

Παίρνοντας τον λόγο, ο Γιον Μπανγκ Κάρλσεν ευχαρίστησε τους διοργανωτές που τον προσκάλεσαν στο 18ο ΦΝΘ και τόνισε: «Έχω μία ιδιαίτερη προσέγγιση στο ντοκιμαντέρ. Δεν ξέρω τι ακριβώς είναι το είδος αυτό. Όταν αποφοίτησα από τη Σχολή Κινηματογράφου, πριν από περίπου… εκατό χρόνια, θέλησα να γυρίσω μία ταινία για τη γαλήνη της ζωής στην ύπαιθρο και ξεκίνησα την έρευνα για την ιστορία που είχα επιλέξει. Όταν κάθισα να καταγράψω τα θραύσματα της πραγματικότητας που επιχειρούσα να απεικονίσω, τα απέδωσα με ελεύθερους συνειρμούς, όμως όταν πήγαμε για τα γυρίσματα ένιωσα ότι κατέστρεψα την ομορφιά της ζωής της πρωταγωνίστριάς μου. Συνειδητοποίησα ότι ο μόνος τρόπος για να απεικονίσω την ιστορία ήταν μια ανακατασκευή της πραγματικότητας. Κυρίως προείχε η ανάγκη να προσεγγίσω με τη μεγαλύτερη εντιμότητα και δυνατή ακρίβεια την πραγματικότητα της ηρωίδας. Εξαρχής, αυτό που μου είχαν μάθει οι δάσκαλοι είναι ότι τα ντοκιμαντέρ σχετίζονται με την αλήθεια, πρέπει δηλαδή να παρακολουθείς τη ζωή με την κάμερα και να δείχνεις την αλήθεια. Αυτό δεν είχε άμεση σχέση με τις ιστορίες που ήθελα εγώ να κάνω. Κι επειδή κάνω και μυθοπλασία, δεν βλέπω μεγάλη διαφορά με τις ταινίες τεκμηρίωσης. Τα ντοκιμαντέρ που κάνω, θεωρώ ότι θυμίζουν τον τρόπο που ζωγραφίζει κανείς τοπία. Δεν θέλω να γυρίζω μέσα σε στούντιο, αλλά να βρίσκω έξω θραύσματα της πραγματικότητας και να τα χρησιμοποιώ στην αφήγηση».

Στη συνέχεια, προβλήθηκε απόσπασμα από την ταινία του Before the Guests Arrive (1986), για την οποία ο δημιουργός εξήγησε, μεταξύ άλλων: «Πριν κάνω μία ταινία καταγράφω τα πάντα, κάνω διεξοδική έρευνα. Προτού λοιπόν ξεκινήσω τα γυρίσματα ξέρω τι θα ειπωθεί, κάνω πρόχειρα γυρίσματα σκηνών που δεν χρησιμοποιώ υποχρεωτικά στη συνέχεια. Είναι όλα προγραμματισμένα, οργανωμένα. Η ταινία λοιπόν αυτή, που έγινε πριν πολλά χρόνια, είναι χαρακτηριστική του στυλ μου, του σκηνοθετημένου ντοκιμαντέρ».

Κάτι που του αρέσει να κάνει διαρκώς, όπως είπε ο ίδιος ο δημιουργός, είτε στα γυρίσματα είτε εκτός γυρισμάτων, είναι να φιλοσοφεί για την πραγματικότητα αλλά και για τη φύση της πραγματικότητας στο ντοκιμαντέρ. Ο ίδιος ανέφερε σχετικά: «Φιλοσοφώ διαρκώς, ακόμη κι αυτή τη στιγμή που καθόμαστε εδώ, δεν έχω ιδέα πώς με βλέπετε. Μπορεί να με βλέπετε ως έναν τρελόγερο ή μια ιδιοφυία. Θεωρώ ότι όλοι οι κινηματογραφιστές πρέπει να είμαστε έντιμοι για τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τον κόσμο. Όλοι επινοούμε την πραγματικότητά μας. Ότι υπάρχουν σήμερα νεκροί κι ότι υπάρχουν τόσοι χιλιάδες πρόσφυγες είναι πραγματικότητα, αλλά είναι αριθμητική πραγματικότητα: το πώς γίνεται αντιληπτή είναι διαφορετικό για τον καθένα μας. Πιστεύω ότι πρέπει να ορίσουμε την αλήθεια στο ντοκιμαντέρ ώστε να μην αποκλείεται το ψέμα. Κυρίως έχει σημασία να είμαι έντιμος στην κοσμοαντίληψή μου».

Σε ερώτηση από το κοινό σχετικά με το αν υπάρχει μη σκηνοθετημένο ντοκιμαντέρ, ο Δανός σκηνοθέτης απάντησε: «Δεν είμαι δημοσιογράφος, δεν φτιάχνω ταινίες για να σώσω τον κόσμο. Απλώς προσπαθώ να ερμηνεύσω τον κόσμο όπως τον βλέπω. Αυτές τις βλακείες περί αντικειμενικότητας από όλους αυτούς που στέκονται μπροστά σε χάρτες της Ευρώπης και νομίζουν ότι λένε την αλήθεια, θέλησα να τις καταρρίψω. Πιστεύω ότι οι δημοσιογράφοι είναι σαν ποιητές, λένε την δική τους ιστορία. Τελικά όλα είναι μυθοπλασία».

Τον Κάρλσεν απασχολεί ιδιαίτερα το πέρασμα του χρόνου και οι επιπτώσεις του στο κινηματογραφικό έργο. Ο ίδιος επισήμανε: «Ξεκίνησα στα 20 μου χρόνια, τώρα είμαι 65. Ο πατέρας μου ήταν γλύπτης και τον φοβόμουν λίγο. Στο στούντιο ακουγόταν συχνά κάτι σαν έκρηξη και τότε η μητέρα μου έλεγε ‘’ωχ, το ξανάκανε’’. Τι έκανε; Έπαιρνε τα γλυπτά του και τα έσπαζε, τα διέλυε. Εγώ αναρωτιόμουν γιατί δεν τα πουλούσε για να πάρουμε χρήματα. Η μητέρα μου για να μου εξηγήσει, έλεγε ότι μερικές φορές παγιδεύεσαι στη μορφή που έχεις δημιουργήσει. Τώρα πλέον το καταλαβαίνω αυτό. Καθώς στη δουλειά μου συνήθισα να χρησιμοποιώ και ερασιτέχνες και επαγγελματίες ηθοποιούς, κάποια στιγμή ένιωσα παγιδευμένος σε αυτή τη φόρμα. Είχα μεγαλώσει κι ένιωθα ότι έπρεπε να βρω μία νέα φόρμα, στην οποία θα μπορούσα να περιλάβω όλες τις αμφιβολίες που είχα για τη ζωή».

Το επόμενο απόσπασμα που προβλήθηκε ήταν από την ταινία How to Invent Reality (1996), η οποία βρισκόταν τελικά πιο κοντά σε αυτήν την αλλαγή που ήθελε να κάνει, όπως εξήγησε ο Γιον Μπανγκ Κάρλσεν. «Πέρασα την κρίσιμη ηλικία και ως γιος γλύπτη με απασχόλησε το εξής ερώτημα: όταν πλησιάζεις τα 50 αν έχει στεγνώσει ο πηλός, αν έχεις ξοφλήσει ή αν μπορείς να αλλάξεις ριζικά, αν θα σε καταλάβουν οι άλλοι. Ξεκίνησα λοιπόν να κάνω μία ταινία μυθοπλασίας στη Νότια Αφρική», είπε ο δημιουργός. Και πρόσθεσε, μεταξύ άλλων: «Κάποιος που συνάντησα εκεί μου είπε ότι υπάρχει η κουλτούρα των Αφρικάνερ, κάτι που δεν γνώριζα, ένας πολιτισμός που δίνει έμφαση στη λειτουργικότητα, την αποτελεσματικότητα και όχι την απόλαυση. Είναι τρία εκατομμύρια οι Αφρικάνερ και μετά την απελευθέρωση του Μαντέλα βρέθηκαν στην αντίθετη θέση, δεν ήξεραν κατά πόσο μπορούν να εμπιστευτούν την αφρικάνικη κουλτούρα. Έμεινα εκεί οκτώ χρόνια και αποτέλεσμα ήταν η ταινία Αddicted to Solitude (1999). Στη Νότια Αφρική, η βασική μου ιδέα, ήταν ότι ενώ είχε αλλάξει το καθεστώς, υπήρχε κοινοβούλιο με μαύρους, παραέξω φαινόταν να μην έχει αλλάξει τίποτα, υπήρχαν ακόμη αγροκτήματα λευκών στα οποία δούλευαν οι μαύροι ως εργάτες. Ήταν σαν να μην είχε αλλάξει ούτε η σκηνή ούτε οι ηθοποιοί. Μου άρεσε αυτό το δραματικό υπόβαθρο, οι άνθρωποι ήταν σε μία κατάσταση εκκρεμότητας, σαν να μην ήξεραν ποιες αποφάσεις να πάρουν. Έκανα μόνος την ταινία για οκτώ μήνες με μια μικρή κάμερα. Συχνά στα γυρίσματα κρατάω σημειώσεις, γράφω δοκίμια και νιώθω ότι αναμιγνύεται το ένστικτό μου ως κινηματογραφιστή και συγγραφέα. Δημιουργήθηκε έτσι μία νέα φόρμα που εκείνη την περίοδο μου άρεσε».

Σε ερώτηση σχετικά με το αν χρειάζεται κάποιες φορές να σκηνοθετεί ξανά την πραγματικότητα, ο Δανός κινηματογραφιστής απάντησε: «Για μένα το μόνο σημαντικό είναι να είναι κανείς ειλικρινής όταν αφηγείται μία ιστορία. Στην αρχή της καριέρας μου προσπαθούσα να είμαι πολύ ακριβής στις καλλιτεχνικές μου επιλογές και δεχόμουν αρνητική κριτική γι’ αυτό. Αργότερα έγινα περισσότερο ευάλωτος γιατί έκανα τον εαυτό μου κομμάτι της ταινίας, χρησιμοποιούσα τον εαυτό μου ως κομμάτι της μυθοπλασίας. Νιώθω συχνά να βρίσκομαι σε ένα no man’s land γιατί δεν κάνω ούτε μυθοπλασία ούτε ντοκιμαντέρ. Στην τελευταία μου ταινία Deja vu (2015), κατάλαβα ότι όλα τα έργα μου ήταν έργα ζωγραφικής που αν τα έβαζα στο πάτωμα και τα έβλεπα από ψηλά θα διαπίστωνα ότι όλα είναι κομμάτια ενός μεγαλύτερου παζλ, ενός πίνακα που φτιάχνουν όλα τα κομμάτια μαζί».

The post Υψηλών προδιαγραφών το πρώτο Masterclass στο 18ο ΦΝΘ appeared first on screeneye.gr.

Ανταπόκριση από το Φ. Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης

Δέσποινα-Ηλέκτρα Βούλγαρη

Το ερωτηματικό στον τίτλο της θεματικής ενότητας “πρόσφυγες: απόδραση προς την ελευθερία;” συνοψίζει το περιεχόμενο των ταινιών για το προσφυγικό ζήτημα που παρουσιάζονται αυτές τις ημέρες στο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονικης κερδίζοντας την προσοχή του κοινού και γεμίζοντας τις σκοτεινές αίθουσες. Ο κινηματογραφικός φακός στρέφεται στην προσωπική ιστορία, στα εμπόδια για το δρόμο προς την απόδραση, αφήνοντας μετέωρο το ερώτημα αν έρχεται η ελευθερία.

Στην ταινία “Εγώ είμαι το Δουβλίνο” ο βασικός χαρακτήρας, ο Αχμέτ είναι μία από τις χιλιάδες περιπτώσεις Δουβλίνου, πρόσφυγας δηλαδή που υπάγεται στον Κανονισμό του Δουβλίνου και μπορεί να ζητήσει άσυλο μόνο στην ευρωπαϊκή χώρα που πρωτοεισέρχεται και δίνει για πρώτη φορά δαχτυλικά αποτυπώματα για την ευρωπαϊκή βάση δεδομένων Eurodac. Ο Αχμέτ εγκατέλειψε τη Σομαλία, κατάφερε να φτάσει με σκάφος στο νησί Λαμπεντουζα της Ιταλίας, η οποία του αρνήθηκε χορήγηση ασύλου. Την ίδια τύχη είχε και στη Φινλανδία, ενώ τώρα βρίσκεται στη Σουηδία και προσπαθεί με κάθε τρόπο να αποκτήσει τα πολυπόθητα χαρτιά και να παραμείνει στη σκανδιναβική χώρα.

Το ντοκιμαντέρ ξεκίνησε από μία ταινία ταινία μυθοπλασίας, φτιαγμένο συλλογικά από μία ομάδα σκηνοθετών που ζουν στη Δανία, για τη δύσκολη πραγματικότητα των προσφύγων που περνούν χρόνια αναμονής για να βρουν άσυλο. Η έλλειψη δομής, η αμηχανία της αφήγησης το κάνουν αυτό εμφανές και η κάμερα καταλήγει να ακολουθεί την καθημερινότητα του Αχμέτ, τη μάχη με τη γραφειοκρατία, τη ψυχολογική εξουθένωση των έξι χρόνων που χρειάστηκαν για να κάνει μία νέα αρχή. Στόχος είναι η περιγραφή του γολγοθά των χιλιάδων προσφύγων που βρίσκονται εγκλωβισμένοι σε ευρωπαϊκές χώρες. “Χωρίς τις κάμερες, δεν υπάρχει βοήθεια” υποστηρίζει κυνικά ο πρωταγωνιστής και χρησιμοποεί την κινηματογραφική αποτύπωση της ιστορίας του ως όπλο για την ελευθερία, αποδεικνύοντας την ανεπάρκεια του συστήματος να αντιμετωπίσει το σύγχρονο πρόβλημα της μετανάστευσης.

Η ταινία “Πλωτό ξενοδοχείο Ευρώπη” μας μεταφέρει στο 1992, στα κανάλια της Κοπεγχάγης, όπου έφτασε ένα τεράστιο πλοίο με πρόσφυγες από τον πόλεμο στη Βοσνία-Ερζεγοβινη. Το Flotel Europa έγινε το προσωρινό τους σπίτι μεχρι να βγει απόφαση για τις αιτήσεις χορήγησης ασύλου που είχαν καταθέσει. Ο σκηνοθέτης Βλάντιμιρ Τόμιτς ανασυνθέτει τις αναμνήσεις του και περιγράφει την εμπειρία του ως δωδεκάχρονος έφηβος στο πλοίο, που έζησε δύο χρόνια με τη μητέρα και τον αδερφό του.

Χρησιμοποιώντας προσωπικό αρχειακό υλικό σε VHS, που έστελναν τότε οι πρόσφυγες στις οικογένειες του, αφηγείται την ανιαρή καθημερινότητα, τις δύσκολες συνθήκες στον ασφυκτικό χώρο του πλοίου, διανθίζοντας την προσωπική του αφήγηση με λεπτομέρειες από την εφηβεία του, διατηρώντας έναν ευαίσθητο τόνο. Οι νέοι του φίλοι, ο πρώτος του έρωτας, οι εξορμήσεις στην πόλη, τα πρώτα ακούσματα της ροκ μουσικής, συνέβαιναν όλα κανονικά σε μία μικορκοινωνία με αβέβαιο μέλλον. Η αφέλεια και η περιέργεια της εφηβείας βρίσκεται σε αντίθεση με τα άσχημα νέα απο την πατρίδα, τη διαρκή αναμονή, το φόβο και την ανησυχία των μεγαλύτερων. Με αυτο τον τρόπο η ταινία λειτουργεί περισσότερο ως προσωπική κατάθεση και λιγότερο ως ταινία τεκμηρίωσης, δίνοντας όμως στοιχεία για μια πραγματικότητα που δύσκολα μπορεί να φανταστεί ο σύγχρονος άνθρωπος, τον ξεριζωμό και την προσωρινή κράτηση σε απίθανες συνθήκες.

The post Τα εμπόδια προς τη γη της επαγγελίας στο προσκήνιο δύο ταινιών για το προσφυγικό στο ΦΝΘ appeared first on screeneye.gr.

Ανταπόκριση: Δέσποινα-Ηλέκτρα Βούλγαρη

Με μία λιτή τελετή στον κινηματογράφο Ολύμπιον και την προβολή της βραβευμένης ταινίας “Η ορχήστρα της ανακύκλωσης” άνοιξε χθες το βράδυ η αυλαία του 18ου Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης. Στην σταθερά ανοδική πορεία και καθιέρωση του θεσμού αναφέρθηκε ο αντιπρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου του Φεστιβάλ, Αχιλλέας Κυριακίδης, ενώ η ατμόσφαιρα φορτίστηκε ιδιαίτερα με το παρατεταμένο χειροκρότημα του κοινού, όταν τον λόγο πήρε ο διευθυντής, Δημήτρης Εϊπίδης. Ο εμπνευστής και δημιουργός του θεσμού, συγκινημένος, καθώς ειναι η τελευταία χρονιά που υπηρετεί το Φεστιβάλ από αυτή τη θέση, αναφέρθηκε στην πατρική του σχέση με το Φεστιβάλ, αλλά και στον επίκαιρο πολιτικά και κοινωνικά χαρακτήρα που οφείλει να έχει, δίνοντας έμφαση στο αφιέρωμα για το προσφυγικό ζήτημα. Την έναρξη του Φεστιβάλ κήρυξε ο δήμαρχος της πόλης, Γιάννης Μπουτάρης, τονίζοντας τη συμβολή του Δημήτρη Εϊπίδη, τον οποίο ανακήρυξε επίσημο δημότη Θεσσαλονίκης.

Η κριτική μας για την ταινία έναρξης για την “Ορχήστρα της Ανακύκλωσης”

Το καλύτερο δυνατό ξεκίνημα για το 18ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης ήταν η προβολή της ταινίας “Landfill harmonic” (“Η ορχήστρα της ανακύκλωσης”) των Μπράντ Όλγκουντ και Γκράχαμ Τάουνσλι. Το ντοκιμαντέρ αφηγείται την ιστορία της Recycled Orchestra of Cateura, μίας ορχήστρας παιδιών που χρησιμοποιεί μουσικά όργανα κατασκευασμένα αποκλειστικά από σκουπίδια. Στην Κατέουρα, μία παραγκούπολη στις παρυφές της πρωτεύουσας της Παραγουάης, οι φτωχοί κάτοικοι της περιοχής εργάζονται ως ρακοσυλλέκτες σε έναν τεράστιο και επικίνδυνο σκουπιδότοπο. Όταν ο Φάβιο Τσάβες έφτασε ως περιβαλλοντολόγος στην περιοχή, απέτυχε στο σχέδιο του να εκσυγχρονίσει το μοντέλο αποκομιδής σκουπιδιών και αποφάσισε να βοηθήσει διαφορετικά, βλέποντας την αγάπη των παιδιών για τη μουσική. Εκμεταλλεύτηκε το μοναδικό περιουσιακό στοιχείο των κατοίκων, τα σκουπίδια και στράφηκε σε έναν τεχνίτη να κατασκευάσει μουσικά όργανα. Τα παιδιά ανταποκρίθηκαν με ενθουσιασμό και άρχισε να τους διδάσκει εθελοντικά μουσική δημιουργώντας μια φιλαρμονική ορχήστρα.

Η αναγνώριση δεν άργησε να έρθει για το πρωτότυπο αυτό σύνολο μουσικών, το οποίο ξεκίνησε να εμφανίζεται σε διαφορά μέρη σε όλο τον κόσμο ακόμη και στο πλευρό μεγάλων συγκροτημάτων. Η ζωή των κατοίκων και των μουσικών θα δοκιμαστεί, όταν θα κινδυνεύσουν να χάσουν τα σπίτια τους από μία καταστροφική πλημμύρα, αλλά ο μαέστρος θα κάνει ό,τι μπορεί για να διατηρήσει το όραμα της ορχήστρας ζωντανό.

Μία βαθιά ανθρώπινη ιστορία, η οποία βασίζεται στα γεγονότα, θίγει με μαεστρία κοινωνικά ζητήματα χωρίς καταγγελτικές φανφάρες και χωρίς να εκβιάζει το συναίσθημα. Δοσμένη με χιούμορ, κινηματογραφημένη με γρήγορο ρυθμό και θυμίζοντας τη δομή μιας ταινίας με το στοιχείο της ανατροπής, η μοναδική αυτή ιστορία εστιάζει στη δύναμη της τέχνης. Συγκινητική και γνήσια αισιόδοξη, αποτυπώνει την ελπίδα και την ανθρώπινη ανάγκη για στόχους και όνειρα με όχημα τη μουσική και τη συνεργασία. Ο συμβολισμός που διατρέχει την ταινία είναι άλλωστε προφανής: η ανθρώπινη δύναμη αρκεί για να μετατρέψει το τίποτα σε κάτι, τα σκουπίδια σε χρυσό.

The post Μουσικά όργανα κατασκευασμένα από σκουπίδια στην εναρκτήρια ταινία του Φ. Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης appeared first on screeneye.gr.