Κριτική Ιάκωβος Γωγάκης

Μία  από τις ταινίες του Μίκαελ Χάνεκε- που δεν αναζητούμε συχνά να ξαναδούμε- , φέρει τον τίτλο   “71 Συμπτώσεις”. Στην περίπτωση του αμερικάνικου ριμέικ της ταινίας “ Με σειρά Εξαφάνισης” , μία σύμπτωση είναι αρκετή. Η ορίτζιναλ ταινία,  γυρίστηκε το 2013 σε μια από τις πιο κρύες χώρες της Ευρώπης, στην Νορβηγία  και το σκηνικό -τότε- στήθηκε    μέσα σε συνθήκες ψύχους και ακραίας χιονοθύελλας, σε περιοχές αποκλεισμένες από τον έξω κόσμο. Η σύμπτωση έγκειται στο γεγονός, πως η αγγλόφωνη εκδοχή-γυρισμένη πάλι σε παρόμοιες συνθήκες- στην Αλμπέρτα του Καναδά-, θα ξεκινήσει να προβάλλεται στις Η.Π.Α στις 7 Φεβρουαρίου, όπου φέτος το ψύχος είναι πρωτόγνωρο και οι  θερμοκρασίες στις βορειοδυτικές πολιτείες,  φτάνουν ακόμα και τους μείον 50 βαθμούς.

Αναφερόμενοι στον  Χάνεκε, όπως ακριβώς έπραξε το 2007  με την ταινία “Funny Games”, έτσι κι ο Νορβηγός Χανς Πέτερ Μόλαντ -εν έτει 2018- αναλαμβάνει τη σκηνοθεσία και του αγγλόφωνου ριμέικ.

Εικάζουμε, ότι το ριμέικ επιλέχθηκε, έτσι ώστε να το δουν οι μάζες. Άλλωστε είναι γνωστό,  πως η συντριπτική πλειοψηφία των θεατών του σινεμά, δεν βλέπει ταινίες μη αγγλόφωνες. Αφετέρου και η ευρηματική προσέγγιση του Μόλαντ -που είναι γεμάτη  με μαύρο χιούμορ-  παραπέμπει στις γκανγκστερικές ταινίες των αδερφών Κοέν, με τις οποίες το ευρύ κοινό είναι  εξοικειωμένο.

Προς τιμήν του, ο Νορβηγός  σκηνοθέτης, το γενναιόδωρο μπάτζετ δεν το χαραμίζει δεξιά κι αριστερά. Μας βυθίζει στην ίδια ακριβώς ατμόσφαιρα με την ορίτζιναλ ταινία και η κριτική του  για τα κακώς έχοντα,  είναι το ίδιο αιχμηρή. Αρνείται την υιοθέτηση αμερικανικών στερεοτύπων για να γίνει ακόμα πιο οικεία  η ιστορία του. Μολονότι προσθέτει στην σεναριακή του ομάδα τον Frank Baldwin, οι προσθήκες είναι διακριτικές, όπως επί παραδείγματι, οι ευρηματικοί αλλαγή των ονομάτων αλλά και τους Σέρβους βαρόνους, τους αντικαθιστά με   τους ινδιάνους.

Τον Στέλαν Σκάρσγκαρντ, αντικαθιστά ο εξειδικευμένος στις ταινίες εκδίκησης Λίαμ Νίσον, ενώ τη σύντροφό του, παίζει η μούσα του Ντέιβιντ Λιντς στην “ Ατίθαση Καρδιά”,  η Λόρα Ντερν.

Έχοντας για οδηγό την ελληνική παροιμία ” η εκδίκηση είναι ένα πιάτο που τρώγεται κρύο” ο Χανς Πέτερ Μόλαντ παίρνει μια τετριμμένη ιστορία συμμοριών, οικογενειακής τραγωδίας, ρεβάνς και αυτοδικίας  και τη συνθέτει σε ένα μακάβριο, γκροτέσκο φιλμ του παραλόγου. Αφενός μεν είναι επιδέξια δομημένο, συναρμολογημένο με μαθηματική ακρίβεια, στο σενάριο, στους διαλόγους και στην εικόνα, αφετέρου δε είναι κοινωνικά επίκαιρο, αλλά ταυτόχρονα τόσο αιχμηρά ειρωνικό, κυνικό και διασκεδαστικό, που πιθανόν οι Κοέν και ο Ταραντίνο να επευφημούσαν τον Νορβηγό μιμητή τους( το τοπίο θυμίζει τη Μινεσότα από το “Fargo”, η ατμόσφαιρα και οι γκανγκστερικές παρεξηγήσεις το “Pulp Fiction”) τους οποίους μνημόνευσε και στο πρώτο πόστερ του ορίτζιναλ έργου ,στο Φεστιβάλ Βερολίνου 2014. Ασφαλώς και δεν μπορούν να μας διαφύγουν αυτά τα υπαρκτά στο φιλμ στερεότυπα και κλισέ.

Ο Νίλς Κοξμαν είναι  χειριστής εκχιονιστικού μηχανήματος που ζει σε μια μικρή πόλη. Όταν ο έφηβος γιός του θα βρεθεί νεκρός, ο νομοταγής πατέρας ξετυλίγει ο ίδιος το κουβάρι του κυκλώματος, ξεκινώντας από τον κολλητό-φίλο του παιδιού του, για να καταλήξει στον αρχιμαφιόζο υπαίτιο της δολοφονίας, έναν βαρόνο ναρκωτικών.  Η κατάσταση περιπλέκεται, από την κατά λάθος εμπλοκή στην υπόθεση του γιού του αρχηγού της φυλής των ινδιάνων,  με τον αμείλικτο για αντίποινα πρωταγωνιστή, να ανακαλύπτει ένα δίκτυο διακινητών λευκού θανάτου. Ό ένας θάνατος ακολουθεί τον άλλον. Μετρήσαμε 22!. Χαρακτηριστικό της σπιρτόζικης κινηματογραφικής τους αποτύπωσης, το μαύρο της οθόνης, το οποίο σπάει με μια λευκή επιτύμβια στήλη, με το όνομα του νεκρού… και Θεός μακαρίσει τους(δικό μας).

Ο Χανς Πέτερ Μόλαντ παίζει με το τέμπο και αντιπαραβάλει την ανδρική επιθετικότητα με το καθαρό λευκό-αγνό σκηνικό, την διοχετεύει σε όλα τα επίπεδα της κοινωνικής ζωής  των Η.Π.Α . Σαρκάζει ταυτόχρονα τα υποτιθέμενα  κράτη δικαίου. Επίσης θα υπονομεύσει το θεσμό της πατριαρχικής οικογένειας, με τον τρόπο που η εμμονική βία και τα ζωώδη ένστικτα επισκιάζουν τη λογική. Η ταινία μπορεί να έχει σαν κεντρικό στόρι τον πατέρα που επιζητεί το οφθαλμόν αντί οφθαλμού, για τον χαμό του γιου του, αλλά το ευφάνταστο σενάριο θα φέρει τελικά τρεις πατεράδες,  που θα τους ενώσει-περίπου-ο συγκεκριμένος κοινός παρονομαστής, μιας γενικευμένης τυφλωτικής αλληλοεξόντωσης.

Από την Πέμπτη 7 Φεβρουαρίου στους κινηματογράφους.

The post Ψυχρή Καταδίωξη appeared first on screeneye.gr.

Δράση/ Κωμωδία/ Έγκλημα, 116′, Νορβηγία 2014

Πρωτότυπος Τίτλος: Kraftidioten/In Order of Disappearance

Γλώσσα: Νορβηγικά/ Αγγλικά

Του Χανς Πέτερ Μόλαντ

Με τους  Στέλαν Σκάρσγκαρντ, Κρίστοφερ Χίβτζου, Μπριγκίτε Χιόρτ Σόρενσεν, Μπρούνο Γκαντζ, Τομπίας Σάντελμα

Έχοντας για οδηγό την ελληνική παροιμία ” η εκδίκηση είναι ένα πιάτο που τρώγεται κρύο” ο Χανς Πέτερ Μόλαντ παίρνει μια τετριμμένη ιστορία συμμοριών, οικογενειακής τραγωδίας, ρεβάνς και αυτοδικίας, με φόντο τις χιονισμένες εκτάσεις της νορβηγικής γης και τη συνθέτει σε ένα μακάβριο, γκροτέσκο φιλμ του παραλόγου. Αφενός μεν είναι επιδέξια δομημένο, συναρμολογημένο με μαθηματική ακρίβεια, στο σενάριο, στους διαλόγους και στην εικόνα, αφετέρου δε είναι κοινωνικά επίκαιρο, αλλά ταυτόχρονα τόσο αιχμηρά ειρωνικό, κυνικό και διασκεδαστικό, που πιθανόν οι Κοέν και ο Ταραντίνο να επευφημούσαν τον Νορβηγό μιμητή τους( το τοπίο θυμίζει τη Μινεσότα από το “Fargo”, η ατμόσφαιρα και οι γκανγκστερικές παρεξηγήσεις το “Pulp Fiction”) τους οποίους μνημόνευσε και στο πρώτο πόστερ του έργου ,στο Φεστιβάλ Βερολίνου. Ασφαλώς και δεν μπορούν να μας διαφύγουν αυτά τα υπαρκτά στο φιλμ στερεότυπα και κλισέ, που παρά τις αξιέπαινες προσπάθειες του σκηνοθέτη και εμπνευστή αυτής της ταινίας να τα διακωμωδήσει, γίνονται -στο τελευταίο ημίωρο- μονότονα και δεν συμβάλουν στην διάνοιξη μιας -μη κορεσμένης από καιρό- πρωτότυπης κινηματογραφικής φόρμας.

Ο Νίλς Ντίγκμαν είναι ένας μετανάστης από τη Δανία, χειριστής εκχιονιστικού μηχανήματος που ζει σε μια μικρή πόλη, κοντά στο Όσλο, πρότυπο για τους συμπολίτες του, που βρίσκονται ένα βήμα πριν του αποδώσουν τον τίτλο ” Ο Πολίτης της Χρονιάς”. Όταν ο έφηβος γιός του θα βρεθεί νεκρός, θύμα της ηρωίνης, ο νομοταγής πατέρας δεν πείθεται από τις έρευνες των αρχών και ξετυλίγει ο ίδιος το κουβάρι του κυκλώματος, ξεκινώντας από τον κολλητό-φίλο του παιδιού του, για να καταλήξει στον αρχιμαφιόζο υπαίτιο της δολοφονίας, τον αποκαλούμενο ” Κόμη”. Η κατάσταση περιπλέκεται, από την κατά λάθος εμπλοκή στην υπόθεση του γιού του αρχηγού της σερβικής μαφίας, του ” Πάπα”, με τον αμείλικτο για αντίποινα πρωταγωνιστή, να ανακαλύπτει ένα δίκτυο διακινητών λευκού θανάτου, τριών διαφορετικών εθνοτήτων ( Νορβηγών, Σέρβων, Αλβανών) κάτω από τη μύτη- ή ακόμα και με τη συνενοχή- της αστυνομίας. Ό ένας θάνατος ακολουθεί τον άλλον. Μετρήσαμε 22!. Χαρακτηριστικό της σπιρτόζικης κινηματογραφικής τους αποτύπωσης, το μαύρο της οθόνης, το οποίο σπάει με μια λευκή επιτύμβια στήλη, με το όνομα του νεκρού… και Θεός μακαρίσει τους(δικό μας).

Ο Χανς Πέτερ Μόλαντ παίζει με το τέμπο και αντιπαραβάλει την ανδρική επιθετικότητα με το καθαρό λευκό-αγνό σκηνικό, την διοχετεύει σε όλα τα επίπεδα της κοινωνικής ζωής της Νορβηγίας, ανεξαρτήτου του γεγονότος αν κάποιος είναι ντόπιος ή μετανάστης, σαρκάζει ταυτόχρονα το νορβηγικό κράτος δικαίου, κάποια στιγμή θα τεθεί το θέμα της κοινωνικής πρόνοιας και θα γίνει μια -πέρα για πέρα- εύστοχη αναφορά και στην Ελλάδα, θα βρει επίσης την κατάλληλη στιγμή για να ισχυριστεί ότι η ομοφυλοφιλία ακόμα και σε μια πλήρως εκσυγχρονισμένη χώρα δεν είναι κοινωνικά αποδεκτή και τέλος θα υπονομεύσει τον θεσμό της πατριαρχικής οικογένειας, με τον τρόπο που η εμμονική βία και τα ζωώδη ένστικτα επισκιάζουν τη λογική. Η ταινία μπορεί να έχει σαν κεντρικό στόρι τον πατέρα που επιζητεί το όφθαλμόν αντί οφθαλμού, για τον χαμό του γιού του, αλλά το ευφάνταστο σενάριο θα φέρει τελικά τρεις πατεράδες που θα τους ενώσει-περίπου-ο συγκεκριμένος κοινός παρονομαστής, μιας γενικευμένης τυφλωτικής αλληλοεξόντωσης.

Δεν είναι μόνο ο  Στέλαν Σκάρσγκαρντ το υποκριτικό Α και το Ω αυτής της ταινίας, θα λέγαμε το σύνολο του καστ, οι μεγάλοι και οι μικροί ρόλοι συνδράμουν αποφασίστηκα στο φιλόδοξο και επιτυχημένο όραμα του Χανς Πέτερ Μόλαντ.

Συνέντευξη του σκηνοθέτη Χανς Πέτερ Μόλαντ στο Screeneye

“Με Σειρά Εξαφάνισης” από 2/4 στους κινηματογράφους σε διανομή Feelgood

The post Με Σειρά Εξαφάνισης appeared first on screeneye.gr.

Συνέντευξη στον Ιάκωβο Γωγάκη

Ο αποκαλούμενος Ρίντλεϊ Σκοτ της Νορβηγίας, ο 60 χρόνος Χανς Πέτερ Μόλαντ, βραβευμένος για τις διαφημίσεις του σε όλα τα μεγάλα φεστιβάλ του κόσμου, κάνει το όνειρό του πραγματικότητα, σκηνοθετώντας μια ταινία εκδίκησης, το ”Με σειρά εξαφάνισης”, αποκαλύπτοντας το πρωτόγονο αυτό συναίσθημα, του  οφθαλμόν αντί οφθαλμού και οδόντα αντί οδόντος. Χιούμορ… θανατηφόρο, κοινωνικές αναφορές σε καταστάσεις γνώριμες ακόμα και στην Ελλάδα, μια ομάδα εκπληκτικών ηθοποιών με ναυαρχίδα τον Στέλαν Σκάρσγκαρντ, συνθέτουν την πιο πρωτότυπη ταινία του περυσινού Φεστιβάλ Βερολίνου, με πρώτη προβολή στους ελληνικούς κινηματογράφους στις 2/4.

Ποιο ήταν το ερέθισμά σας για αυτό το τόσο ευφάνταστο σενάριο;

Ήταν μια ιδέα των τελευταίων χρόνων, που την επεξεργαζόμουν σε φιλοσοφικό επίπεδο. Ήθελα να δείξω πως ένας αγνός άνθρωπος, με αρετές και αναγνώριση, ο οποίος θεωρεί τον εαυτό του πολιτισμένο και ταυτόχρονα οι άλλοι του δίνουν τον τίτλο ως του πιο έντιμου πολίτη της μικρής κοινότητας που ζει και εργάζεται, μπορεί να τεμαχιστεί, να βγει εκτός ορίων, από την ωμή και ζωώδη συμπεριφορά της κοινωνίας και να ζητήσει εκδίκηση, παίρνοντας τον νόμο στα χέρια του, αλλοιώνοντας την μέχρι τότε καθαρή ηθική του στάση. Το κίνητρο του, ήταν ο μεγάλος του πόνος, για το θάνατο του παιδιού του, μετά από υπερβολική δόση ναρκωτικών ουσιών. Από αυτό το σημείο ουσιαστικά, ξεκινάει η ταινία.

Με βάση αυτό το δεδομένο, θα περίμενε κανείς να δει είτε ένα σκληρό δράμα είτε ταινία καταιγιστικής δράσης. Αντίθετα, το έργο μπορεί να θεωρηθεί από γκανγκστερικό μέχρι και σκοτεινή-μαύρη κωμωδία. Γιατί επιλέξατε να παίξετε με τις εναλλαγές και να αναμείξετε τα διάφορα είδη;

Μετά από 6 ταινίες μεγάλου μήκους, οραματιζόμουν η έβδομη να μου επέτρεπε μια κάποια μεγαλύτερη ευελιξία, να μην αναγκαστώ να βάλω όριο, να μην την περιορίσω σε ένα συγκεκριμένο ύφος και είδος. Η απώλεια του παιδιού είναι αναμφισβήτητα τραγικό γεγονός, αλλά η φιλοδοξία μου ήταν, την ίδια στιγμή που αυτός ο πατέρας θρηνεί το παιδί του, να μπορεί ο θεατής να ξεγλιστρήσει και σε μια πιο αστεία κατάσταση, τραγελαφική θα έλεγα, δίχως να θεωρηθεί εμπαιγμός ως προς αυτό το γεγονός, άλλωστε και στην ίδια τη ζωή, εναλλάσσεται ακόμα και την ίδια στιγμή, η λύπη με το γέλιο, απλά πολλές φορές δεν γελάμε δυνατά γιατί δεν πρέπει.

Πως θα το χαρακτηρίζατε το “Με σειρά εξαφάνισης”;

Έργο που έχει όλα τα χαρακτηριστικά του γουέστερν, αντί όμως για την έρημο υπάρχουν τα παγόβουνα, τα χιονισμένα βουνά της Νορβηγίας, που οδηγούν τον πρωταγωνιστή στην πόλη, με μια καλλιτεχνική απεικόνιση του τοπίου.

Πολλοί ήταν εκείνοι στο Φεστιβάλ Βερολίνου, που μίλησαν για ύμνο προς τους αδελφούς Κοέν. Το συμμερίζεστε;

Εκτιμώ τον κινηματογράφο των Κοέν, θα έλεγα όμως ότι είναι μια ταινία που εξερευνά την ευρωπαϊκή κοινωνία. Καταπιάνομαι με το μεταναστευτικό, τις διαφορετικές εθνότητες που υπάρχουν στην Ευρώπη, τη δυσπιστία των αυτοχθόνων για τους μετανάστες, τη δικιά τους ηθική και ανηθικότητα. Το γεγονός ότι έζησα πολλά χρόνια στις Ηνωμένες Πολιτείες, στη χρυσή εποχή των 70s και στην αφθονία καλών κωμωδιών, όπως ήταν οι ταινίες του Μπίλι Γουάιλντερ και του Ρόμπερτ Όλτμαν, είναι λογικό να μου είχαν ασκήσει κάποια επίδραση, ορατή ίσως και σε αυτό  το τελευταίο μου φιλμ.

Αποδέχεστε την άποψη ότι η συγκεκριμένη ταινία ανήκει σε ένα διαφορετικό στιλ από το υπόλοιπο Νορβηγικό σινεμά που γνωρίζουμε, όσον αφορά κυρίως το παράξενο της χιούμορ, ή υπάρχουν ομοιότητες;

Συμφωνώ. Δεν ανήκει στην κατηγορία του τυπικού σκανδιναβικού κινηματογράφου. Πιστεύω βέβαια, ότι υπάρχουν σκηνοθέτες από τη χώρα μου που διαθέτουν την ίδια αίσθηση του χιούμορ. Ασφαλώς η νορβηγική κουλτούρα είναι διάχυτη στο έργο. Ο πρωταγωνιστής, ο Νίλς( Στέλαν Σκάρσγκαρντ) διαθέτει  ηθικούς κανόνες και στην αρχή τουλάχιστον, η  κοινωνία θα τον ανταμείψει.

Ο ηθοποιός Στέλαν Σκάρσγκαρντ αποδεικνύεται πιστός σας συνοδοιπόρος. Πως εξελίσσεται μέσα στον χρόνο αυτή η επαγγελματική σχέση;

Συνεργαζόμαστε για τέταρτη φορά. Η πρώτη επαφή έγινε το 1994 για το “Zero Kelvin”. Τότε, είχαμε τη περιέργεια να δουλέψουμε και οι δύο σε πιο βαθιά νερά και το κίνητρο ήταν η εξερεύνηση ενός “απαίσιου” χαρακτήρα, τον οποίο κράταγε ο Στέλαν. Ήρθε στα γυρίσματα με μερικές συναρπαστικές ιδέες που δεν είχα σκεφτεί, τις κράτησα, αλλά ένιωσα ενοχές, γιατί το έργο με οδήγησε σε νέους δρόμους που δεν είχα σχεδιάσει. Το ρίσκο όλο και αυξανόταν, δεν ήξερα αν θα βγει μια καλή ταινία. Η ταινία άρεσε, αλλά αυτό που έμεινε σε μας, ήταν ότι δείξαμε πως είναι η ζωή εκεί έξω. Από τότε, δουλεύουμε πάνω σε κοινή μεθοδολογία και κτίζουμε πάνω σε αυτήν, ταινία με ταινία. Οι αποτυχίες είναι μέσα στο πρόγραμμα. Δεν είμαι ο πιο γενναίος άνθρωπος στον κόσμο, αλλά οφείλουμε να παίρνουμε ρίσκα. Με τον Στέλαν τα παίρνουμε μαζί τα ρίσκα και σαν φίλοι και σαν συνεργάτες.

Συνέντευξη από Φεστιβάλ Βερολίνου 2014

“Με σειρά εξαφάνισης” από 2/4 στους κινηματογράφους σε διανομή Feelgood

The post Χανς Πέτερ Μόλαντ appeared first on screeneye.gr.