Κριτική Ιάκωβος Γωγάκης,

Ίσως μετά το τέλος του ντοκιμαντέρ «NAZA» να μη θέλεις να σκεφτείς τι σε εντυπωσίασε περισσότερο. Γιατί είναι ένα ντοκιμαντέρ που ανακατεύει το μυαλό και το στομάχι.

Θα πω όμως ότι εμένα με εντυπωσίασε το σκοτάδι του.

Έξω, νύχτα. Συνεντεύξεις σε ταράτσες του Τελ Αβίβ. Σκιές ανθρώπων που δεν μπορούμε να αναγνωρίσουμε. Φωνές ηλεκτρονικά αλλοιωμένες. Ένας ερευνητής που ψάχνει επίμονα απαντήσεις.

Και πίσω τους, από τα παράθυρα της πόλης, βλέπουμε ανθρώπους να συνεχίζουν κανονικά τη ζωή τους. Σαν να υπάρχουν δύο κόσμοι την ίδια στιγμή.

Οι Γιουβάλ Αμπραχάμ και Ρέιτσελ Ζορ ήταν δύο από τους δημιουργούς του «Καμία Άλλη Γη», του ντοκιμαντέρ που κέρδισε το Όσκαρ Καλύτερου Ντοκιμαντέρ.

Τώρα επιλέγουν να εισχωρήσουν στον μηχανισμό που παράγει τους στόχους.

Μιλούν με 24 Ισραηλινούς στρατιωτικούς και στελέχη των υπηρεσιών πληροφοριών. Ανθρώπους που συμμετείχαν στον πόλεμο από θέσεις επιτήρησης, ανάλυσης και στοχοποίησης.

Και οι αποκαλύψεις είναι βαριές. Σχεδόν ασήκωτες.

Τεχνητή νοημοσύνη που επεξεργάζεται τεράστιες ποσότητες δεδομένων. Τηλέφωνα Παλαιστινίων που παρακολουθούνται. Οικογενειακές συνομιλίες που μετατρέπονται σε πληροφορίες στόχευσης.

Σπίτια που βομβαρδίζονται τη νύχτα, ενώ είναι γνωστό ότι μέσα βρίσκονται και συγγενείς του στόχου.

Και πάνω από όλα, η λέξη «NAZA».

Ο αναμενόμενος αριθμός αμάχων που θα χαθούν ως παράπλευρες απώλειες.

Ένας από τους μάρτυρες μιλά ακόμη και για 500 αμάχους για έναν στόχο της Χαμάς.

Για μένα όμως οι δυνατότερες στιγμές έρχονται όταν οι δημιουργοί εγκαταλείπουν τις σκοτεινές συνεντεύξεις.

Όταν κοιτούν τα φωτισμένα διαμερίσματα του Τελ Αβίβ.

Όταν περνούν σε αρχειακές εικόνες.

Στις κατεδαφίσεις παλαιστινιακών σπιτιών.

Και στα νέα, πλούσια και μοντέρνα σπίτια που εμφανίζονται στη θέση τους.

Εκεί η εικόνα γίνεται πιο δυνατή από οποιαδήποτε καταγγελία.

Γιατί το ντοκιμαντέρ θέλει να δείξει ότι οι θάνατοι των αμάχων δεν παρουσιάζονται απλώς ως αποτέλεσμα λαθών, αλλά ως συνέπεια ενός ολόκληρου συστήματος αποφάσεων.

Και φτάνει πολιτικά μέχρι την κορυφή της ισραηλινής κυβέρνησης, με αποσπάσματα του Μπέντζαμιν Νετανιάχου.

Ακριβώς όμως επειδή οι καταγγελίες είναι τόσο βαριές, χρειάζεται και η ισχυρότερη δυνατή τεκμηρίωση.

Και εκεί, κατά τη γνώμη μου, το «NAZA» κάπου χωλαίνει.

Γιατί δίνει πάτημα σε όσους θέλουν να αμφισβητήσουν όσα παρουσιάζει.

Και εδώ βρίσκεται η μεγάλη διαφορά με το «Καμία Άλλη Γη».

Για μένα, παρότι το «NAZA» είναι συγκλονιστικό, το προηγούμενο ντοκιμαντέρ ήταν ακόμη πιο δυνατό.

Γιατί εκεί οι μπουλντόζες, οι στρατιώτες, οι έποικοι και οι κατεδαφίσεις βρίσκονταν μπροστά στην κάμερα.

Η εικόνα ήταν η ίδια το αποδεικτικό στοιχείο.

Το NAZA κέρδισε το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής στη Βενετία το 2026

Από την Παρασκευή 2/10 στους κινηματογράφους

The post NAZA appeared first on screeneye.gr.

Κριτική Ιάκωβος Γωγάκης

Σε μια εποχή όπου οι μεγάλες δυνάμεις ξαναχαράζουν σύνορα, διεκδικούν θαλάσσιες οδούς και ορυκτό πλούτο, ενώ υπόσχονται «πράσινη» μετάβαση …μόνο στα λόγια,

το ντοκιμαντέρ « Η Ύβρις της Ανθρωπότητας» (Mankind’s Folly) του Γιώργου Αυγερόπουλου έρχεται να υπενθυμίσει,

ότι το σλόγκαν «εδώ και τώρα μέτρα για την προστασία του περιβάλλοντος» είναι μια υπεκφυγή,

γιατί πάνω σε αυτή την υπεκφυγή, ξεδιπλώνεται το νέο γεωπολιτικό πεδίο σύγκρουσης των ισχυρών χωρών
και η Αρκτική είναι το πιο κυνικό εργαστήριο, πείραμα και θύμα.

Ο Αυγερόπουλος δεν επιλέγει τη «βολική» Γροιλανδία, αντίθετα, χτίζει ένα κινηματογραφικό δίπολο με οθόνη που μοιράζεται στα δύο,

από τη μία στο Τσέρσκι της Σιβηρίας, από την άλλη  στο Νούικσουτ της Αλάσκας .

Ρωσία και Αμερική, δύο όχθες του ίδιου αδιεξόδου, με τους ντόπιους να βλέπουν το λιώσιμο του περμαφρόστ..και όπως σιγά σιγά καταρρέει, καταρρέουν και οι ζωές τους.

Η κάμερα πιάνει την υλική παραμόρφωση. Δρόμοι κυματίζουν, σπίτια ραγίζουν, τάφοι στραβώνουν. Οι «πρώτοι μετανάστες» της κλιματικής κρίσης είναι προ των πυλών.
Την ίδια στιγμή, η φρενίτιδα των εξορύξεων ξεγυμνώνει τις περιβαλλοντικές εξαγγελίες του Μπάιντεν, του Τραμπ, του Πούτιν. Νέες πλατφόρμες δημιουργούνται και φέρνουν μαζί τους , κέρδη για τις πολυεθνικές αλλά ταυτόχρονα, ατυχήματα, τοξικότητα, ασθένειες όπως λευχαιμίες—και η διπλή απειλή, όχι μόνο από το διοξείδιο του άνθρακα αλλά και του μεθανίου, που με την απελευθέρωσή του, γεννά κρατήρες και αλλόκοτες μολυσματικές φυσαλίδες στο νερό.

Το πιο εύστοχο εύρημα είναι πως η γεωπολιτική αφήγηση δεν «καπελώνει» το δράμα των ανθρώπων, το οποίο προβάλλεται και στις δύο όχθες, τη ρωσική και την αμερικανική. Κι όμως, ο σκηνοθέτης αφήνει εσκεμμένα να φανεί η ειρωνεία. Όσο λιώνει ο πάγος, παγώνει η διεθνής συνεργασία—και η «ενεργειακή ασφάλεια» βαφτίζεται σωτηρία.

Οι επιστήμονες μιλούν κοφτά, καταγγέλλοντας πολιτικές αυτοκαταστροφής, ενώ μια απρόσμενα αισιόδοξη νότα από ιδιωτική πρωτοβουλία σε ρωσικό έδαφος δείχνει ότι η αποκατάσταση οικοσυστημάτων δεν είναι ουτοπία.

Άρτια δομημένο και καθόλου φλύαρο, με αφήγηση τεκμηριωμένη, το ντοκιμαντέρ καταλήγει σε ένα αμείλικτο συμπέρασμα. Η Αρκτική δεν «υποφέρει» μόνο, λειτουργεί ως προειδοποίηση και ως πρόβα πολέμου για το μέλλον.

Αν το περμαφρόστ γίνει λάσπη, θα παρασύρει μαζί του σπίτια, οικονομίες και ψευδαισθήσεις. Και τότε, δεν θα έχει σημασία ποιος κέρδισε τις εξορύξεις∙, θα έχουμε όλοι χάσει το έδαφος κάτω από τα πόδια μας.

 Η Ύβρις της Ανθρωπότητας Σάββατο & Κυριακή 17-18 /1 στους κινηματογράφους

v

The post Η Ύβρις της Ανθρωπότητας appeared first on screeneye.gr.

Κριτική Ιάκωβος Γωγάκης

Η ανακαίνιση ενός σπιτιού στα περίχωρα της Κωνσταντινούπολης ξέθαψε παλιές ιστορίες των ελληνοτουρκικών σχέσεων, καθώς βρέθηκε τάφος με χαραγμένο το όνομα «Χρυσούλα Ροδάκη» και το έτος ταφής να αναγράφει «1887».  Ήταν η απαρχή μιας έρευνας που κατέληξε παράλληλα να κινηματογραφείται από τον Κερέμ Σογιουλμάζ, καθώς το σπίτι ανήκει στη γιαγιά του.

Ο ενθουσιώδης τούρκος σκηνοθέτης επικοινωνεί με έλληνες φίλους του, δημιουργεί σελίδα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, στην αναζήτησή  μεταγενέστερων συγγενών της αποθανούσας και εν αντιθέσει με την αρχική του εκτίμηση,  η σελίδα γεμίζει από σχόλια και πληροφορίες από έλληνες που είναι πρόθυμοι να τον βοηθήσουν, ούτως ώστε να παραδώσει την ταφόπλακα και να διερευνήσει τα γεγονότα.

Από την έρευνά και τις πληροφορίες που συλλέγει, θα μάθει ότι οι γονείς της Χρυσούλας Ροδάκη είχαν απελαθεί κατά τη συμφωνία ανταλλαγής πληθυσμών μεταξύ των δύο χωρών,  το 1923.

Ο Σογιουλμάζ δίνει το λόγο σε πρόσωπα και των δύο εθνοτήτων, όπως επί παραδείγματι στην εξιστόρηση μιας τουρκάλας για τις αμέτρητες φορές που της άνοιξαν το σπίτι με την ελπίδα οι διαρρήκτες να βρουν θαμμένο  χρυσάφι των ελλήνων ή για την μετατροπή ενός ελληνικού νεκροταφείου σε τουρκικό σχολείο. Και όταν φτάνει πια στη Βόρεια Ελλάδα θα βρει την οικογένεια που ψάχνει.

Στο ντοκιμαντέρ χρησιμοποιείται οπτικό υλικό, από τα γεμάτα με πρόσφυγες τρένα – ένθεν κακείθεν- από τα γεγονότα του 1923, αλλά ταυτόχρονα δίνει ένα βαθύ συναισθηματικό τόνο, ότι οι λαοί μπορούν να βρουν  περισσότερα που τους ενώνουν από αυτά που τους χωρίζουν. Και το απέδειξε, με έναν τάφο.

Αναζητώντας τη Χρυσούλα Ροδάκη από την Πέμπτη 16/5 στους κινηματογράφους

The post Αναζητώντας τη Χρυσούλα Ροδάκη appeared first on screeneye.gr.

Το παλαιστινιακό ντοκιμαντέρ “Speed Sisters” είναι η πρώτη κινηματογραφική απόπειρα της Λιβανεζοκαναδής σκηνοθέτου Άμπερ Φαρές και έχει σαν θέμα την πρώτη γυναικεία ομάδα οδηγών σε αγώνες ταχύτητας στη Μέση Ανατολή.

Σε αυτό εξετάζονται τα κίνητρα πέντε γυναικών πίσω από την επιθυμία τους να γίνουν οδηγοί αγώνων ταχύτητας και μας δίνεται η ευκαιρία να παρακολουθήσουμε την πορεία και τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν προκειμένου να πραγματοποιήσουν το όνειρό τους. Για να τα καταφέρουν θα πρέπει να έρθουν σε αντίθεση με τα φυλετικά στερεότυπα και τους κοινωνικούς κανόνες, και να πράξουν ενάντια σε αυτά που περιμένει η τοπική κοινωνία από αυτές, αλλά και οι οικογένειές τους. Επιπλέον έχουν να αντιμετωπίσουν τους περιορισμούς στις κινήσεις τους που επιβάλει ο ισραηλινός στρατός.

Το ντοκιμαντέρ θα προβληθεί στο Ajyal Youth Film Festival που θα πραγματοποιηθεί 1-6 Δεκεμβρίου.

The post “Speed Sisters” πέντε Παλαιστίνιες φτιάχνουν την πρώτη γυναικεία ομάδα οδηγών ταχύτητας στη Μέση Ανατολή appeared first on screeneye.gr.

Στο «Andrej(a) – The Documentary», το πολύ γνωστό μοντέλο Αντρέγια Πέτζικ μιλά για την ως τώρα ζωή της, από τα παιδικά χρόνια στα καραβάνια προσφύγων στη Σερβία μέχρι τις συνεργασίες της με τους πιο γνωστούς οίκους μόδας του κόσμου (Jean-Paul Gaultier, Marc Jacobs). Ιδιαίτερη έμφαση όμως δίνεται στον αντίκτυπο που είχε στην ζωή της η εγχείρηση επαναπροσδιορισμού φύλου που έκανε στις αρχές του 2014.

Όπως δηλώνει η ίδια στο κείμενο που έγραψε για το kickstarter μέσω του οποίου γίνεται προσπάθεια να συγκεντρωθούν τα χρήματα για την ολοκλήρωση αυτού του έργου με το να μοιραστεί τα δάκρυα, τον πόνο, τη χαρά και τους αγώνες της θέλει να δείξει στον κόσμο πώς είναι η ζωή για ένα διεμφυλικό άτομο. «Πάντα πίστευα πως οι διαφορές μεταξύ των ανθρώπων δεν σημαίνουν διχασμό και ήθελα απλά να φτιάξω κάτι που να λειτουργήσει ως γέφυρα επικοινωνίας μεταξύ της κοινότητας των ατόμων σαν εμένα και του υπόλοιπου κόσμου».

Η Αντρέγια Πέτζικ (τότε Αντρέι) έγινε πάρα πολύ γνωστή ως μοντέλο με ανδρόγυνη εμφάνιση και τον Ιούλιο αποκάλυψε σε συνέντευξή της στο περιοδικό People πως είχε προχωρήσει σε εγχείρηση επαναπροσδιορισμού φύλου. Τη σκηνοθεσία του ντοκιμαντέρ κάνει ο Έρικ Μικλέτ.

The post Μια ιστορία αλλαγής φύλου γίνεται ταινία. Στο προσκήνιο του “Andrej(a)” το μοντέλο Αντρέγια Πέτζικ appeared first on screeneye.gr.

Στο νέο ντοκιμαντέρ του, ο Ρόμπερτ Γκριν αποτυπώνει τις καθημερινές μάχες που δίνει η ηθοποιός Μπράντι Μπουρ, γνωστή από τη σειρά “The Wire”, στην προσπάθειά της να αρχίσει ξανά να εργάζεται ως ηθοποιός ,όταν διέκοψε την καριέρα της προκειμένου να κάνει οικογένεια.

Το ντοκιμαντέρ προέκυψε όταν ο Γκριν ήθελε να δει τι θα συμβεί όταν ένας ηθοποιός παίξει τον εαυτό του επί της οθόνης. Με το δεδομένο αυτό σαν κεντρική αφηγηματική ιδέα, αποφάσισαν να συνεργαστούν με την Μπουρ, με την οποία είναι γείτονες και φίλοι, για να δουν τι θα γινόταν αν προσπαθούσε να αρχίσει ξανά την καριέρα της. Αυτό που προέκυψε είναι μια μοναδική καταγραφή των αλλαγών που περνάει μια γυναίκα σε αυτή τη θέση, οι απορίες και τα άγχη που γεννά- όχι μόνο το να κυνηγήσεις ξανά το όνειρό σου -αλλά και πως συνδέεται όλο αυτό με την ίδια την οικογενειακή ζωή και τη μητρότητα.

Το “Actress” θα κάνει παγκόσμια πρεμιέρα στο φεστιβάλ της Νέας Υόρκης, αναμένεται  να προβληθεί και στην Ελλάδα από το 2015

The post Μητρότητα και επαγγελματική σταδιοδρομία, στο εξαιρετικό “Actress” του Ρόμπερτ Γκριν appeared first on screeneye.gr.