Κριτική από το Φεστιβάλ Καννών Ιάκωβος Γωγάκης

Βρίσκεται στην αρχή της έκτης δεκαετίας της ζωής του, έχοντας ήδη από τα 30 του περίπου,κερδίσει την αναγνώριση της κινηματογραφικής κοινότητας και του κοινού , όταν με το “ Do the Right Thing”, στοχοποίησε τη νέα τάξη πραγμάτων της δεκαετίας του ‘80 και με τολμηρή κι αστεία ματιά, έδειξε την τραγωδία, μιας Αμερικής-ακόμα- ρατσιστικής, χρησιμοποιώντας ως προσλαμβάνουσες εικόνες τις εμπειρίες της δικής του οικογένειας, ενώ οι πρώτες του ταινίες δείχνουν τις αφηγηματικές δεξιότητές του, αποφεύγοντας την εξιστόρηση γεγονότων με δακρύβρεχτο ύφος. Ισχυρό χιούμορ, ευρηματικές ατάκες και μουσικές συνεργασίες που έμειναν στην ιστορία, όπως ήταν με αυτή τον Στίβι Γουόντερ.

Από το “ Inside Man” του  2006 και μετά, οι θεματικές και το ύφος του συστηματικά επαναλαμβάνονταν  και ως εκ τούτου οι επόμενες ταινίες του, έδειξαν την έλλειψη νέων ιδεών, στο να προσεγγίσει τα διαχρονικά προβλήματα της κοινότητας των μαύρων. Όλα όσα γράψαμε αφορούν τον Σπάικ Λι.

Η νέα του ταινία με τίτλο “ Blackkklansman”( βασισμένη στο μυθιστόρημα του Ρον Στόλγουορθ ) , η οποία προβλήθηκε στο διαγωνιστικό τμήμα του Φεστιβάλ Καννών, δεν διαφοροποιεί τη γενικότερη εκτίμησή μας, ότι ο Σπάικ Λι επαναλαμβάνεται.

Παρακολουθούμε τις προσπάθειες ενός Αφροαμερικανού μυστικού πράκτορα( μετά από άνωθεν εντολές), τον οποίο ερμηνεύει ο Τζον Ντέιβιντ Ουάσινγκτον να παγιδεύσει τον ηγέτη της Κου Κλουξ Κλαν στην Λουιζιάνα, ενώ βοηθός και συνεργάτης του είναι ένας λευκός άντρας, τον οποίο ερμηνεύει ο Άνταμ Ντράιβερ.

Τι κάνει το Blackkklansman να ξεχωρίζει κάπως από τις πρόσφατες προηγούμενές ταινίες του Σπάικ Λι;

Η αναβίωση στις Ηνωμένες Πολιτείες των φυλετικών εντάσεων( και οι νεκροί πολίτες κατά τη διάρκεια της πορείας της Κου Κλουξ Κλαν στη Βιρτζίνια το καλοκαίρι του 2017).

Ο Σπάικ Λι στα τελευταία στάδια της ταινίας χρησιμοποιεί υλικό από τα τραγικά γεγονότα εκείνων των ημερών, ενώ κάτω από το πέπλο βρίσκεται ο Ντόναλντ Τραμπ, και τα σλόγκαν “ American First, Make America Great Again”, όπως αποτυπώνεται και στην έναρξη της ταινίας και στο τέλος της.

The post Ο Σπάικ Λι χλευάζει το σύνθημα “Make America Great Again” στο επίκαιρο Blackkklansman appeared first on screeneye.gr.

Κριτική από το Φεστιβάλ Καννών Ιάκωβος Γωγάκης

Πέρασαν επτά χρόνια από την τελευταία συμμετοχή του Λαρς φον Τρίερ στο Φεστιβάλ Καννών, χαρακτηριζόμενος -τότε- ανεπιθύμητο πρόσωπο, εξαιτίας των φιλοχιτλερικών δηλώσεών του, κατά τη διάρκεια της  συνέντευξης τύπου της ταινίας “ Μελαγχολία”.

Επιστρέφει στον τόπο του “ εγκλήματος”, με καινούρια ταινία( εκτός συναγωνισμού), η οποία κουβαλάει μαζί της την αύρα των πρώτων του  “ αθώων”, εξπρεσιονιστικών δημιουργημάτων,-όπως ήταν “ Το Στοιχείο του Εγκλήματος”- ταυτόχρονα μεταφέρει στο έργο και τις ακατανόητες ιδέες του, οι οποίες γίνονται κατανοητές μόνο από τον ίδιο, όπως επί παραδείγματι ήταν η εντελώς ασύνδετη σφήνα με τα είδωλα.  Είδωλο είναι ο Χίτλερ, ο Στάλιν, ο Μάο, ενώ φτιάχνει μια εμβόλιμη σφήνα-κάπως αδόκιμη-συρραφή των τελευταίων του ταινιών, ξεκινώντας από τον “Αντίχριστο”.

Οι προσωπικές του ιδεοληψίες είναι αρκετές μέσα στο 150λέπτο  δημιούργημά του και  αποτελούν  αυτο-μαστίγωμα. Εάν αποφεύγονταν, θα μπορούσε το “The House That Jack Built”  να χαρακτηριστεί ως το πιο επιστημονικά τεκμηριωμένο έργο για τη ψυχοπαθολογία των serial killers.

Ο Τρίερ ακολουθεί τα βήματα του “ Μελαγχολία” και του “Νυμφομάνιακ”.

Εισβάλλει στο θέμα που τον ενδιαφέρει με ενδελεχή μελέτη,  είτε είναι η κατάθλιψη στο πρώτο, η νυμφομανία στο δεύτερο, οι μανιακοί δολοφόνοι στο τρίτο.

Ο δικός του  “ Τζακ ο Αντεροβγάλτης” έχει ανεπτυγμένο ναρκισσισμό, ενώ η κάθε μία από τις δολοφονίες αντικατοπτρίζει  τα διαφορετικά κίνητρα των πράξεων παραφροσύνης, από ένα πρόσωπο το οποίο δεν δείχνει να έχει σημάδια παραφροσύνης.

Η εμφάνιση  της δεύτερης γυναίκας και της ύπαρξης παιδιών, με τον τρόπο που παρουσιάζεται, μας επιτρέπει να συνδέσουμε τον μανιακό δολοφόνο με την παιδική ηλικία και τη σχέση μητέρας-παιδιού, παρότι εκ πρώτης όψεως δεν φαίνεται να συσχετίζεται.

Ο Τζακ δρα αλληλεπιδρώντας με το εξωτερικό περιβάλλον, τα ερεθίσματα που λαμβάνει και με ιδεοψυχαναγκαστικά  χαρακτηριστικά της προσωπικότητάς του( τελειομανία και   καθαριότητα…καθαρίζει μέχρι και  τα αίματα, να και το black humor).

Οι δολοφονίες είναι μεγαλειώδεις, αλλά προτού αφαιρέσει μια ζωή, χειραγωγεί τα θύματά του, τα εξυψώνει μέχρι να τα εξευτελίσει.

Ο Τρίερ παραμένει ευφυής και η απόδειξη έρχεται από το γεγονός πως βάζει τον Τζακ( Ματ Ντίλον) και σε ρόλο αφηγητή, απέναντι από έναν αόρατο- για αρκετή ώρα- συνομιλητή( Μπρούνο Γκανζ), όπως έπραξε και στο “ Νυμφομάνιακ” ( Σαρλότ Γκενσμπούρ-Στέλαν Σκάρσγκαρντ), δημιουργώντας μια παράλληλη αφήγηση, η οποία δημιουργεί πολλά ερωτήματα για την κατάληξη της.

Βέβαια, πλανάται πλάνην οικτρά όποιος πιστεύει πως ο Τρίερ θα ταπείνωνε τον ήρωά του, σε μια εξομολόγηση-συγχώρεση. Ο  δαιμόνιος δημιουργός θα δώσει μια απάντηση, που και πως καταλήγουν τέτοιου είδους προσωπικότητες.

The post The House That Jack Built appeared first on screeneye.gr.

 Κριτική από το Φεστιβάλ Καννών Ιάκωβος Γωγάκης

Συγκίνηση και μεγάλη χαρά έφερε η είδηση,  πως ο Τζαφάρ Παναχί ολοκλήρωσε καινούρια ταινία και όπως συμβαίνει τα τελευταία χρόνια, η υλοποίηση ενός έργου του γίνεται μετά κόπων, βασάνων και τεράστιων εμποδίων, εξαιτίας της απαγόρευσης εξόδου του από το Ιράν και παραγωγής ταινιών μέχρι το 2030,  μια τιμωρία που του επιβλήθηκε το 2009, γιατί ισχυρίστηκε πως ο πρώην πρόεδρος της χώρας, επανεκλέχθηκε μετά από νοθεία. Η αλλαγή του καθεστώτος, δεν άλλαξε τα δεδομένα. Εντούτοις, ακόμα και  “φυλακισμένος” δημιούργησε -υπό τις περιστάσεις- ένα αριστούργημα μέσα στο σπίτι του,  το “ Αυτό δεν είναι ταινία”, επίσης την “ Κλειστή Κουρτίνα”, ενώ  με το “ Ταξί” πήρε το Μεγάλο Βραβείο του Φεστιβάλ Βερολίνου.

Η ταινία “ 3 Πρόσωπα”- η οποία διαγωνίζεται για το Χρυσό Φοίνικα-, όπως και η ταινία “ Ταξί” του 2015, έχουν εξωτερικά γυρίσματα, αλλά και στις δύο ταινίες ο Τζαφάρ Παναχί, ο οποίος διατηρεί και τον πρωταγωνιστικό ρόλο, παραμένει τον περισσότερο χρόνο μέσα στο  αυτοκίνητο.

Η διαφορά έγκειται στο γεγονός, πως εδώ στα “ 3 Πρόσωπα”, μεταφερόμαστε  στους άγνωστους κανόνες της επαρχίας, ενώ στην προηγούμενή του εξερευνούσε την κουλτούρα των Ιρανών της Τεχεράνης .

Η νέα του ταινία ξεκινάει περίπου όπως και το “ Happy End” του Μίκαελ Χάνεκε, όπου ένα νεαρό κορίτσι εμφανίζεται στο πλάνο, μέσα  από την οθόνη του κινητού της τηλεφώνου.

 Είναι απελπισμένη, θέλει να δραπετεύσει από την οικογενειακή και κυρίως από την πατρική καταπίεση που υφίσταται στο απομακρυσμένο χωρίο, όπου κατοικεί. Επιθυμεί να σπουδάσει και να γίνει ηθοποιός.

Δεν ζητάει βοήθεια γενικώς και αορίστως. Επικοινωνεί με την πασίγνωστη Ιρανή ηθοποιό Τζαφαρί Μπεχνάζ( και πρωταγωνίστρια σε δεκάδες ιρανικές ταινίες ). Η Μπεχνάζ υποθέτει ότι η νεαρή αυτοκτόνησε και πανικόβλητη σταματάει το γύρισμα και ζητάει από τον  Παναχί να την βοηθήσει.

Η ηθοποιός και ο σκηνοθέτης, ξεκινούν ένα ταξίδι, στο βόρειο τμήμα της χώρας, για να μάθουν “ Τι Απέγινε η Μαρζιγιέχ”.

Ο Παναχί-ακολουθεί το αγαπημένο του μοτίβο- δηλαδή, δεν αλλάζει  ονόματα και ιδιότητες, δίνοντας έτσι ρεαλιστικό βάθος στις ιστορίες του.

Το οδοιπορικό των δύο τους στην ιρανική επαρχία(όπως το έπραξε κάτω από άλλες συγκυρίες ο Κιαροστάμι, στη “ Γεύση του Κερασιού”), μετατρέπεται σε ένα προκλητικό εθνογραφικό ντοκιμαντέρ, αποδεικνύοντας, πως το Ιράν είναι ακόμα ανεξερεύνητο.

Οι αντιλήψεις παραμένουν μεσαιωνικές, όπως καταγράφεται η συνάντησή τους με την εθνοτική ομάδα των Τουρκοιρανών, ή με έναν ηλικιωμένο άντρα, ο οποίος κάνει κήρυγμα υπέρ της περιτομής.

 Η πάλη ανάμεσα στην πρόοδο και στη στασιμότητα, στον εκδημοκρατισμό και στην  θεοκρατία, αλλά και η τεχνολογική πρόοδος, την οποία δεν μπορεί να την σταματήσει καμία παράδοση και ιδεολογία( πονηρή και εύστοχη η χρήση smartphone στο έργο), είναι μερικές από τις  μεγάλες αλήθειες που καταγράφει ο Παναχί.

Η  ειδοποιός διαφορά με την προηγούμενη του ταινία, είναι το γεγονός, πως στα “3 Πρόσωπα”, δίδεται έμφαση σε διαδικαστικού τύπου λεπτομέρειες, στη βάσει ενός μοτίβου, όπου υπάρχει αφηγηματική χρονοτριβή κι ένα μήνυμα που το έχουν μεταφέρει και άλλοι  σκηνοθέτες από το Ιράν

Ίσως να μην είναι ταινία για  3 αστεράκια, αλλά του τα δίνουμε απλόχερα, για την απίστευτη αφοσίωση και επιμονή του Τζαφάρ Παναχί να δημιουργεί ταινίες, ενώ του το έχουν απαγορεύσει και βρίσκεται σε ένα ιδιότυπο, κατ ‘οίκον περιορισμό.

The post Τα “3 Πρόσωπα” του ” φυλακισμένου” Τζαφάρ Παναχί appeared first on screeneye.gr.

Ανταπόκριση και κριτική από Κάννες

Ιάκωβος Γωγάκης

Η 4η και 5η μέρα του 71ου Φεστιβάλ Καννών, δημιούργησε συνθήκες ” αδιαχώρητου”, με τους δημοσιογράφους, τους επαγγελματίες του χώρου και τους χιλιάδες επισκέπτες, να κατακλύζουν το παραλιακό μέτωπο.  Σημαντικό γεγονός του διημέρου το ” Mαsterclass” που παρέθεσε ο Βρετανός σκηνοθέτης Κρίστοφερ Νόλαν, μέσα σε μια αίθουσα αρκετά μικρή, για να χωρέσει τα πλήθη, που συνέρρευσαν για να δουν και να ακούσουν, ένα από τα πιο ισχυρά ονόματα της παγκόσμιας κινηματογραφικής βιομηχανίας.

Περιμένοντας τις επόμενες μέρες κάποια δυνατά ” χαρτιά”, από τις 7 ταινίες που είδα το διήμερο, επιλέγω τις τρεις του διαγωνιστικού τμήματος, ξεχωρίζοντας το έργο “ Η στάχτη είναι το  καθαρότερο λευκό”(Ash Is Purest White), δημιούργημα του Κινέζου Ζία Ζανγκ Κε,

“ Η στάχτη είναι το  καθαρότερο λευκό” του Ζία Ζανγκ Κε  3/5

Όσοι κυνηγούν τις σινεφίλ ταινίες και δεν έτυχε να τον γνωρίσουν από τις επιλεγμένες αίθουσες, που παίζουν τα έργα του, ίσως τον έμαθαν από την ΕΡΤ, προβάλλοντας ενίοτε τις αθόρυβες αλλά  αιχμηρές ταινίες του. Οι “ Ακίνητες Ζωές”, η

” Αίσθηση Αμαρτίας” και το -προ διετίας-  έργο “ Πέρα από τα Βουνά”, αποτελούν την κραυγή του Κινέζου Ζία Ζανγκ Κε στην αστικοποίηση της πατρίδας του, στον ακραίο ατομικισμό, που επιδρούν καταλυτικά και στις οικογενειακές σχέσεις.

Ο ποιητικός τίτλος “ Η στάχτη είναι το καθαρότερο λευκό”, υποκρύπτει τους αγαπημένους του συμβολισμούς, οι οποίοι εμφανίζονται στο δίωρο δημιούργημά του,όπου πρωταγωνιστεί η μούσα του και σύζυγός του, η  Τάο Ζάο.

Η ιστορία του μας πάει 18 χρόνια πίσω, μια εποχή που για τον Ζία Ζανγκ Κε είναι κομβική για την Κίνα, γιατί τότε, η καπιταλιστική οικονομία, ξεκίνησε  να διαβρώνει  σε μεγάλο βαθμό τις μικρές κοινότητες, όπως συμβαίνει στην περιοχή που μένει η ηρωίδα μας, μαζί με τον μικροαπατεώνα άντρα της.

Ενώ οι δουλειές τους δεν πάνε καλά και η συμπεριφορά του άντρα της προς το πρόσωπό της, σε κάποιες στιγμές εμφανίζεται υποτιμητική, θα τον υπερασπιστή, τη στιγμή που δέχεται  επίθεση από μέλη μιας συμμορίας, προτάσσοντας ένα όπλο. Θα πληρώσει βαρύ τίμημα και φυλακή πέντε χρόνων.

Όταν θα βγει, τίποτα δεν θα είναι ίδια, ενώ ο άντρας της είναι εξαφανισμένος. Θα ξεκινήσει ένα μεγάλο ταξίδι για να τον βρει.

Η ματιά του Ζία Ζανγκ Κε παραμένει οξυδερκής και βαθιά στοχαστική και πεσιμιστή για μια Κίνα αλλοιωμένη, ενώ το μοναδικό καθαρό πρόσωπο… είναι η ηρωίδα μας, την οποία διαρκώς απομονώνει από το διαβρωμένο κοινωνικό περιβάλλον. Δεν επιλέγει να την ενσωματώσει μέσα σε αυτό, και το συγκεκριμένο γεγονός ορίζει και την πολιτική-σοσιαλιστική του ματιά.

Cold War του Πάβελ Παβλικόφσκι 2.5/5

Από το δημιουργό της συγκλονιστικής ταινίας “Ida”, Πάβελ Παβλικόφσκι έρχεται το “ Cold War”,  διεκδικώντας το Χρυσό Φοίνικα, στο 71ο Φεστιβάλ των Καννών.

Ο τίτλος της ταινίας- ίσως- αποδεικνύεται παραπλανητικός. Το έργο, δεν ορίζει άμεσα την ιδεολογική μάχη των δύο υπερδυνάμεων της εποχής εκείνης, αλλά υπαινίσσεται τις συνέπειες της στους λαούς, καταδικάζοντας ακόμα και τη γέννηση αρμονικά ενός μεγάλου έρωτα, όπως καταδικάστηκε ο έρωτας των Πολωνών γονιών του, στον αυτοκαταστροφικό δρόμο,  μιας μαζοχιστικής τρέλας. Ο πατέρας του έφυγε για τη Γερμανία, η μητέρα του για το Λονδίνο, αλλά τα δυνατά συναισθήματα τους έφεραν κοντά -και μαζί-  για δεύτερη φορά.

Τα οικογενειακά βιώματα, μεταφέρονται στη μεγάλη οθόνη σαν μια ιστορία, όπου η μυθοπλασία συναντά την πραγματικότητα. Τους κεντρικούς ρόλους κρατούν οι ηθοποιοί  Τζοάνα Κούλινγκ( ως η νεαρή Ζούλα) και  Τόμαζ Κοτ( ως ο Βίκτορ). Ο Βίκτορ είναι μαέστρος και η Ιρένα διαθέτει μία γεμάτη λυρισμό φωνή. Η Πολωνία ακόμα μετράει τις πληγές της( βρισκόμαστε κάπου στα τέλη του ‘40) και ο μαέστρος ψάχνει μουσικά ταλέντα, κάτω από το άγρυπνο βλέμμα και τους αυστηρούς κανόνες του σταλινικού καθεστώτος.

Ο έρωτας τους, καταγράφεται από τον Παβλικόφσκι ως απόλυτα παθιασμένος( αλλά λίγο κινηματογραφικά επιτηδευμένος)  αλλά και καταδικασμένος στην Πολωνία, στη Γιουγκοσλαβία, ή στο Παρίσι, κι όπου αλλού εξελίσσεται.

Χρησιμοποιεί την αισθητική του ασπρόμαυρου -όπως και στην Ida- και του  4:3, ενώ ανάμεσα στα “υποχρεωτικά” άσματα της Σοβιετικής εποχής,  προβάλλει όμορφα-  άγνωστα τραγούδια, ενώ περιβάλλει τη θυελλώδη ερωτική σχέση με ωραίες μελωδίες.

Το δέσιμο των δύο ηθοποιών κρίνεται επιτυχημένο, αλλά η ρομαντική ιστορία, το πάθος,  η ζήλια και η αλληλοεξάρτηση, δεν πείθουν-ενώ το πρόσφατο” la la land “βρίσκεται διαρκώς στη σκέψη μας, με τη δομή της αμερικανικής ταινίας, σαφώς να αναδεικνύει πληρέστερα τις ενδόμυχες σκέψεις και τα συναισθήματα των ηρώων.

 The Image Book  του Ζαν- Λικ Γκονταρ 2/5

Με τη μέθοδο που χρησιμοποίησε  ο Ταγίπ Ερντογάν για να παρακινήσει τους υποστηρικτές του να βγουν στους δρόμους και να αποτρέψουν το πραξικόπημα , έτσι και ο Ζαν- Λικ Γκονταρ στα 87 του, εμφανίστηκε στη συνέντευξη τύπου  για την ταινία του “ The Image Book”, από μακριά,  χρησιμοποιώντας το  Facetime.

Τέσσερα χρόνια μετά το “ Αποχαιρετώντας τη Γλώσσα” και 8 χρόνια μετά το “ Film Socilasm” ο Γαλλοελβετός πρωτεργάτης της νουβέλ βάνγκ επιστρέφει στο διαγωνιστικό τμήμα της μεγάλης διοργάνωσης, με μια πειραματική ταινία, αφιερωμένη στον Αραβικό κόσμο. Τι είναι το “Image Book”?

Ό, τι ακριβώς ήταν και το “ Αποχαιρετώντας τη Γλώσσα”.

Ένα κολάζ, εικόνων, στιγμών, κινηματογραφικών σκηνών, χωρίς οποιαδήποτε σύνδεση, αλλά θα μπορούσαμε να το ερμηνεύσουμε κι ως ένα αντισυμβατικό δοκίμιο της εικόνας,  και αυτή ίσως να είναι η γοητεία του.

Το χωρίζει σε κεφάλαια( εν προκειμένω πέντε)

Πέρασαν από μπροστά μας σκηνές  από ταινίες του παρελθόντος, αναγνώρισα μεταξύ άλλων την Βίβιαν Λι από την  ταινία “ Άννα Καρένινα” του 1948, τον Ζαν Μαρέ  από τη “ Διαθήκη του  Ορφέα” (του Κοκτώ), μια πολύ προκλητική σκηνή από την ταινία “ 120 Μέρες στα Σόδομα” του Παζολίνι, ενώ τις σκηνές ακολουθούσαν ειδησεογραφικές αναφορές και εικόνες ακόμα και από τις διαδηλώσεις στην Ελλάδα, από εκείνες τις ταραγμένες μέρες του πρόσφατου παρελθόντος.

Στον κόσμο του Γκοντάρ, το “ Image Book” είναι ένα έργο για τον καταπιεσμένο αραβικό λαό και για το θρησκευτικό φανατισμό( Τζιχάντ).

Ουσιαστικά πρόκειται για μια αφιέρωση δικιά του-με την υπογραφή του-, στον αραβικό κόσμο, όπως έπραξε το 2010 με το “ Film Socialism”, το οποίο το χαρακτήρισε, ένα έργο για την  Ελλάδα.

Η πραγματικότητα είναι, πως ανακυκλώνει τις βαθιές του πεποιθήσεις για τη “δικτατορία” της Ε.Ε και για την ανάγκη των λαών, να μην εμπιστεύονται λυτρωτές, αλλά οι λαοί και τα έθνη-κράτη, να πάρουν την κατάσταση στα χέρια τους.

Ο Γκοντάρ, ο οποίος πέρασε μεγάλο διάστημα της ζωής του, ταγμένος στο μαοϊκό κίνημα, εδώ και μια πενταετία τουλάχιστον, έδειξε τη συμπάθειά του για τη στάση της Μαρί Λεπέν κατά της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

The post “ Η στάχτη είναι το καθαρότερο λευκό” στο δρόμο για βραβείο γυναικείας ερμηνείας appeared first on screeneye.gr.

Ανταπόκριση από Φεστιβάλ Καννών

Ιάκωβος Γωγάκης

Την τρίτη μέρα του 71ου Φεστιβάλ Καννών, επιλέξαμε τρεις ταινίες από διαφορετικά τμήματα της διοργάνωσης.

1. The Summer( Διαγωνιστικό) 3/5

Πρόκειται για έργο του Ρώσου σκηνοθέτη Κιρίλ Σερεμπρένικοφ,γνωστός στη χώρα του πρωτίστως για τα θεατρικά του ανεβάσματα, αλλά τα τελευταία επτά χρόνια, έχει και κινηματογραφική παρουσία, με άλλες δύο ταινίες, το 2012 και το 2015.  Είναι ο δεύτερος δημιουργός της φετινής διοργάνωσης( μετά τον Ιρανό Τζαφάρ Παναχί) που βρίσκεται σεκατ οίκον περιορισμό, εξαιτίας των κατηγοριών που του έχει προσάψει το Υπουργείο Πολιτισμού της Ρωσίας για υπεξαίρεση 70 εκατομμυρίων ρουβλιών από μία μη κερδοσκοπική-καλλιτεχνική εταιρία  που διατηρούσε στη Μόσχα. Ο  Σερεμπρένικοφ αρνείται τις κατηγορίες και ισχυρίζεται πως διώκεται για τη δριμεία κριτική που ασκεί στην πολιτική της κυβέρνησης Πούτιν.  Κατά την επίσημη προβολή της ταινίας υπήρξε ολιγόλεπτη ακτιβιστική δράση, από συντελεστές της ταινίας και φίλους του σκηνοθέτη, που ζητούν την απελευθερωσή του.

Το έργο του, το οποίο ξεκίνησε να το ετοιμάζει λίγες μέρες προτού συλληφθεί, στηρίζεται σε πραγματικά γεγονότα και μας γυρίζει πίσω στα τέλη του ’80, στο Λένιγκραντ, στην καθημερινότητα ενός μουσικού της ροκ, του Μάικ, έχοντας για είδωλά του, μόνο Αμερικανούς, τον Λου Ριντ, τον Ντίλαν, ενώ στηριγμά του, στέκεται η συντροφός του Νατάσα. Στην παρέα θα διεισδύσει ένας ακόμα μουσικός ο Βίκτορ Τσόι, ο οποίος αργότερα θα γίνει το μεγαλύτερο αστέρι της ροκ σκηνής, της Σοβιετικής Ένωσης.

Ο Σερεμπρένικοφ αφαιρεί το χρώμα, επενδύοντας σε μια ρετρό αισθητική, ενώ  χρησιμοποιεί αρκετό κινηματογραφικό χρόνο, για να αποτυπώσει το σλόγκαν “η εποχή του κομμουνισμού έχει παρέλθει ανεπιστρεπτί”. Η νέα γενιά στη Ρωσία καθοδηγεί τις εξελίξεις και στρώνει το δρόμο προς της Δύση.

Η μουσική παίζει πρωτεύοντα ρόλο στο έργο, ενώ το επαναλαμβανόμενο μοτίβο, το σπάει η ερωτική ιστορία που θα δημιουργηθεί με τον πλατωνικό έρωτα της Νατάσα για τον Βίκτορ, εν γνώσει του συντρόφου της.

Ο υπό κράτηση σκηνοθέτης, βρήκε τον τρόπο να δώσει υπόσταση στο ρομαντικό κομμάτι του έργου, θυμίζοντας-σε μερικά στάδιά του, το σινεμά του Λινκλέιτερ- και αυτό το γεγονός, λειτούργησε ως καταλύτης, για να ξεφύγει από το  κοινωνικοπολιτικό πλαίσιο και τη βαθιά του επιθυμία να καταγράψει την εναντίωσή του στον κομμουνισμό.

2. Border( Παράλληλο Πρόγραμμα)

Έργο ενός Δανού σκηνοθέτη με ιρανικές καταβολές, του  Αλί Αμπάσι, λάτρης των ταινιών τρόμου, σκηνοθέτησε πριν από δύο χρόνια το ” Shelley”, το οποίο προβλήθηκε στο Φεστιβάλ Βερολίνου.

Το νέο του έργο, στηρίζεται σε μυθιστόρημα του Αγβιντέ που είχε γράψει το ” Άσε το Κακό να Μπει”. Ηρωίδα του η Τίνα, μια γυναίκα με αποκρουστική εμφάνιση, η οποία εργάζεται ως τελωνειακή υπάλληλος. Με την όσφρηση της και μόνο, τεντώνοντας τα ρουθούνια, μπορεί να εντοπίσει οτιδήποτε παράνομο κυκλοφορεί. Οι απίστευτες ικανότητες της, θα μαθευτούν στα υψηλά κλιμάκια των μυστικών υπηρεσιών, αναθετωντάς της, επιπρόσθετες ευθύνες.

Ο Βορέ, ένας επίσης αποκρουστικός και άγριος τύπος, θα περάσει τον εξονυχιστικό έλεγχό της από το τελωνείο. Θα τον υποπτευθεί, τελικά όμως θα τον αφήσει ελεύθερο. Οι δυο τους θα έρθουν κοντά, θα τον ερωτευτεί, όμως το έξυπνο πουλί από το μύτη πιάνεται.

Ο Αμπάσι δημιουργεί μια ταινία, όπου ο τρόμος υπονοείται, υπάρχει στην ατμόσφαιρα, αλλά ποτέ δεν παίρνει σάρκα και οστά. Έχει φιλοσοφικές αναφορές το έργο αυτό, θυμίζοντάς μας το ” Shape of Water” του Ντελ Ντόρο, για την ανάγκη του έρωτα και της αλληλοκατανόησης, ακόμα και σε όσους και όσες θεωρούνται υποδεέστεροι, αλλά καταλήγει και μια ταινία αυτοπροσδιορισμού, για το ποιοι νομίζουμε ότι είμαστε και τι είμαστε πραγματικά.

3. Άγριος( Semaine de la Critique)

Η πρώτη ταινία του Camille Vidal-Na quet είναι ένα οδοιπορικό στην ανδρική πορνεία και στην ανάγκη του κεντρικού ήρωα  να βρει την αγάπη και τον έρωτα. Αναζητά το φιλί στις ερωτικές συνευρέσεις και ενώ ελπίζει, τελικά πλανάται πλάνην οικτρά  ότι θα βρει ανταπόδοση. Ο τίτλος της ταινίας είναι και ρεαλιστικός και μεταφορικός. Ο ρεαλισμός έγκειται στον τρόπο που παρουσιάζεται η αγριότητα και η κυνικότητα των σχέσεων και των ερωτικών επιθυμιών, ενώ ο 22χρόνος Λεό είναι έτοιμος να προσφέρει απλόχερα τα συναισθήματά του.

Το έργο στηρίζεται πάνω στον νεαρό ηθοποιό Φελίξ Μαριτό, τον οποίο γνωρίσαμε από την ταινία που έκανε την έκπληξη στο περυσινό Φεστιβάλ Καννών” 120 χτύποι το λεπτό”.

The post Οι ταινίες που σημάδεψαν την τρίτη μέρα του Φεστιβάλ Καννών appeared first on screeneye.gr.

Κριτική από Φεστιβάλ Καννών

Ιάκωβος Γωγάκης

” Everybody Knows” 2.5/5  Ταινία Έναρξης( Διαγωνίζεται και για το Χρυσό Φοίνικα)

Ανάμεσα στους κορυφαίους auteurs-δημιουργούς  της σύγχρονης  κινηματογραφίας, κατατάσσεται σχεδόν από το σύνολο των κριτικών ο Ασγκάρ Φαραντί. Τα δύο Όσκαρ που του απονεμήθηκαν για τις ταινίες “ Ένας Χωρισμός”( 2012) και “ Ο Εμποράκος”( 2017), αναγνώρισαν  με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, την ευρηματικότητα του Ιρανού σκηνοθέτη, να συνυπογράφει σενάρια, τα οποία είχαν στον πυρήνα τους,  τις διαιωνίζουσες  παραδόσεις και τις βαθιές προκαταλήψεις  στο Ιράν για τις γυναίκες και για  το θεσμό της οικογένειας. Ενώ θα περίμενε κανείς να θέτει στις ταινίες του,  από τη μια πλευρά, τις γυναίκες ως θύματα και τους άντρες ως τους απόλυτους εξουσιαστές, ήδη από την πρώτη του ταινία, το “ Dancing in the Dust”(2003), έδειξε πως θύματα μπορεί να είναι και τα δύο φύλα, μέσα στο ασφυχτικό αναχρονιστικό- θεοκρατικό πλαίσιο της χώρας του. Εντούτοις, μια ροπή εξερεύνησης των γυναικείων “θέλω” την έχει, όπως επίσης και την ανησυχία του για τα  παιδιά, τα οποία οφείλουν να αυτό-προσδιοριστούν και να ξεφύγουν από τον οικογενειακό και κοινωνικό φαύλο κύκλο.

Όλες οι ταινίες του διαθέτουν μυστήριο και γρίφους, ενώ αρέσκεται στο να τοποθετεί τη δράση σε εσωτερικούς χώρους, φέρνοντας πιο κοντά την 7η τέχνη με τη θεατρική τέχνη, όπως έπραξε και στον “ Εμποράκο”, ταινία που παραπέμπει στο “ Θάνατο του Εμποράκου” του Άρθουρ Μίλερ.

Το “ Everybody Knows”, που άνοιξε την αυλαία του 71ου Φεστιβάλ Καννών, αποτελεί την πιο πολυδάπανη ταινία του, γυρισμένη στην Ισπανία και στην ισπανική γλώσσα

Η Λάουρα( Πενέλοπε Κρουζ)  κατάγεται από την Ισπανία αλλά μένει με τον άντρα της ( Ρικάρντο Νταρίν) και τα παιδιά της στην Αργεντινή. Άνευ συζύγου επιστρέφει στο πατρικό της, για να παρευρεθεί σε έναν οικογενειακό γάμο. Τη μέρα της μεγάλης γιορτής, η κόρη της, η  Ιρένε εξαφανίζεται. Όλα τα δεδομένα δείχνουν πως πρόκειται για απαγωγή. Πλάι της, στην προσπάθεια της να βρει τα ίχνη του παιδιού της, είναι ο Πάκο( Χαβιέ Μπαρδέμ), καθηγητής σε σχολείο της περιοχής και από την εφηβεία του ερωτευμένος με τη Λάουρα.

Η θεματική του Ασκάρ Φαραντί, η φιλοσοφία του και η δομή του νέου του έργου, δεν τον απομάκρυναν από τα στερεότυπα του, αλλά το γεγονός πως μετακομίζει σε μια άλλη χώρα, τον κάνει νευρικό και αδύναμο, στο να εμπλουτίσει το μυστήριο και την εξαφάνιση ενός έφηβου κοριτσιού, με μηνύματα και συμβολισμούς, όπως μας συνήθιζε σε όλες τις ταινίες που έχει γυρίσει στο Ιράν.

Ενώ στο έργο του 2009 “ About Elly” η εξαφάνιση μιας γυναίκας από ένα παραθαλάσσιο θέρετρο, έθεσε επί τάπητος, την κυνικότητα και την αδυναμία των νέων μεσοαστών Ιρανών, να απεξαρτηθούν από τα στερεότυπα, εδώ κάτι ανάλογο αδυνατεί να το πετύχει, παρότι για να ακριβολογούμε, θα μπορούσε κανείς να θεωρήσει τον μικρόκοσμο που μας περιβάλλει, μια εν δυνάμει απειλή. Θέτει με επιδερμικό τρόπο το ζήτημα του ατομικισμού.

Απουσιάζουν οι εσωτερικές αναζητήσεις των τεσσάρων βασικών ηρώων, ενώ οι κοινωνικές προεκτάσεις είναι προφανείς και δεν επαρκούν για να  τροφοδοτούσαν το μυστήριο.   Ως εκ τούτου, ο θεατής διεισδύει μέσα στις λεπτομέρειες μιας οικογενειακής μάζωξης και μιας εξαφάνισης-απαγωγής, ενώ το αφηγηματικό διακύβευμα είναι μονόπλευρο,  δεν είναι τόσο ισχυρό,όπως ήταν επί παραδείγματι στον “ Εμποράκο”. Εντούτοις, ο Ασκάρ Φαραντί είναι μετρ του κινηματογραφικού μέσου και στα κρίσιμα σημεία της ιστορίας  φτιάχνει ένα παζλ με τους πιθανούς ενόχους( όπως συμβαίνει σε κάθε ταινία μυστηρίου) και με τη μέθοδο των αμφιβολιών καθοδηγεί το κοινό μέχρι το αποκαλυπτικό φινάλε,  ενώ η εμπειρία  των τριών πρωτοκλασάτων ηθοποιών  Χαβιέ Μπαρδεμ, Πενέλοπε Κρουζ και Ρικάρντο Νταρίν, δεν επέτρεψαν να εξελιχθεί το έργο σε  μελοδραματική παρωδία.

Ταινία έναρξης Παράλληλου Προγράμματος

” Donbass” 3/5

Ο Ουκρανός σκηνοθέτης και αγαπημένο τέκνο του Φεστιβάλ Καννών Σεργκέι Λοζνίτσα ( συμμετείχε στη  διοργάνωση ήδη από την πρώτη του ταινία το 2010 ) αποφασίζει με το “ Donbass” να αποκαλύψει τις μαρτυρικές στιγμές που βιώνουν οι πολίτες της ευρύτερης περιοχής του Ντονέτσκ στην Ανατολική Ουκρανία, μια περιοχή με σχεδόν 2 εκατομμύρια κατοίκους και πιο συγκεκριμένα δίνει έμφαση στο Donbass, όπου μετά την ανατροπή του προέδρου Βίκτορ Γιανουκόβιτς,  ρωσόφωνες ομάδες εγκατέστησαν ένα μη αναγνωρισμένο από το Κίεβο καθεστώς. Οι ένοπλες συγκρούσεις ανάγκασαν χιλιάδες κατοίκους να αφήσουν τις περιουσίες τους και να “ δραπετεύσουν”.
Η ταινία του Λοζνίτσα χρησιμοποιεί και ντοκιμενταρίστικό υλικό, παράλληλα με τη fiction δομή του έργου.
Ενώ η άποψή του είναι ξεκάθαρη, θεωρώντας τη Ρωσία υπεύθυνη για την έξαρση των εθνικών εντάσεων, στο έργο του παρουσιάζει και τον Ουκρανικό εθνικισμό, όπως επίσης και τις βιαιότητες των εθνικιστικών ομάδων, ακόμα και σε φιλήσυχους πολίτες, που επιθυμούν να εργαστούν, να μετακινηθούν, ακόμα και να παντρευτούν. Οι στιγμές βίας σε ανήμπορα-να αντιδράσουν-πρόσωπα, είναι συγκλονιστικές, φέρνοντας μας στο μυαλό, τα όσα συνέβαιναν στην πρώην Γιουγκοσλαβία.
Ένα έργο, με αμφίβολη κινηματογραφική διανομή στην Ελλάδα, εξαιτίας της άγνωστης στο ελληνικό κοινό κατάστασης στην Ανατολική Ουκρανία, με τον Λοζνίτσα, ταυτόχρονα να μην γίνεται κατατοπιστικός με την αφήγησή τους, για όσους αγνοούν τα πολιτικά γεγονότα.

The post Είδαμε τις ταινίες που άνοιξαν την αυλαία του 71ου Φ. Καννών…έχουμε άποψη appeared first on screeneye.gr.